<?xml version="1.0" encoding="utf-8" standalone="yes"?><rss version="2.0" xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom" xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/"><channel><title>Functions on Opensource internals</title><link>https://articles.9j.nz/tags/functions/</link><description>Posts filed under Functions on Opensource internals.</description><generator>Hugo</generator><language>en-US</language><managingEditor>Jay Hubbert</managingEditor><lastBuildDate>Wed, 21 Oct 2026 08:53:00 +0000</lastBuildDate><atom:link href="https://articles.9j.nz/tags/functions/index.xml" rel="self" type="application/rss+xml"/><item><title>Signatures, Volatility, and the Type-Coercion Lattice: How DataFusion's UDF Metadata Drives the Optimizer</title><link>https://articles.9j.nz/posts/how-datafusion-uses-function-signatures-and-volatility-to-plan-better/</link><pubDate>Wed, 21 Oct 2026 08:53:00 +0000</pubDate><dc:creator>Jay Hubbert</dc:creator><guid isPermaLink="true">https://articles.9j.nz/posts/how-datafusion-uses-function-signatures-and-volatility-to-plan-better/</guid><category>datafusion</category><category>functions</category><category>performance</category><category>internals</category><description>How a DataFusion UDF declares its Signature, how type coercion resolves argument types, and how Volatility unlocks constant folding and safe rewrites.</description><content:encoded>&lt;blockquote&gt;&#10;&lt;p&gt;&lt;strong&gt;TL;DR:&lt;/strong&gt; &lt;code&gt;Signature&lt;/code&gt; is the metadata contract between a UDF and the engine.&#10;&lt;code&gt;TypeSignature&lt;/code&gt; says which argument types have implementations; the coercion&#10;lattice turns &amp;ldquo;user called &lt;code&gt;cos(int_col)&lt;/code&gt;&amp;rdquo; into &amp;ldquo;cast to &lt;code&gt;Float64&lt;/code&gt; and call&#10;the &lt;code&gt;Float64&lt;/code&gt; implementation&amp;rdquo;. &lt;code&gt;Volatility&lt;/code&gt; is the second half of the&#10;contract: &lt;code&gt;Immutable&lt;/code&gt;/&lt;code&gt;Stable&lt;/code&gt; functions may be constant-folded at plan time&#10;and reordered by the optimizer; &lt;code&gt;Volatile&lt;/code&gt; ones may not, and the optimizer&#10;goes out of its way to keep them from being duplicated, hoisted or pushed&#10;below an aggregate. And because &lt;code&gt;ScalarUDF&lt;/code&gt; wraps &lt;code&gt;Arc&amp;lt;dyn ScalarUDFImpl&amp;gt;&lt;/code&gt;,&#10;the virtual call happens &lt;strong&gt;once per batch&lt;/strong&gt;, not once per row.&lt;/p&gt;&#10;&lt;/blockquote&gt;&#10;&lt;h2 id="two-problems-one-struct-solves"&gt;Two problems one struct solves&lt;/h2&gt;&#10;&lt;p&gt;A scalar UDF in DataFusion has to answer three questions before it can run:&lt;/p&gt;&#10;&lt;ol&gt;&#10;&lt;li&gt;&lt;em&gt;What argument types do you implement?&lt;/em&gt; (&lt;code&gt;cos&lt;/code&gt; handles &lt;code&gt;Float32&lt;/code&gt;/&lt;code&gt;Float64&lt;/code&gt;;&#10;&lt;code&gt;make_array&lt;/code&gt; handles anything.)&lt;/li&gt;&#10;&lt;li&gt;&lt;em&gt;What do I do with the types I don&amp;rsquo;t implement?&lt;/em&gt; (Cast the input? Error?)&lt;/li&gt;&#10;&lt;li&gt;&lt;em&gt;May I call you twice and get the same answer?&lt;/em&gt; (&lt;code&gt;abs(-1)&lt;/code&gt; yes, &lt;code&gt;random()&lt;/code&gt; no.)&lt;/li&gt;&#10;&lt;/ol&gt;&#10;&lt;p&gt;The first two are the &amp;ldquo;type&amp;rdquo; question and the third is the &amp;ldquo;time&amp;rdquo; question.&#10;They are orthogonal, and DataFusion keeps them in one struct because they are&#10;always needed together — during planning, during coercion, and during&#10;optimization:&lt;/p&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;rust&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;div class="highlight"&gt;&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-rust" data-lang="rust"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// datafusion/expr-common/src/signature.rs:1410&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;pub&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;struct&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;Signature&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="sd"&gt;/// The data types that the function accepts. See [TypeSignature] for more information.&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;pub&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;type_signature&lt;/span&gt;: &lt;span class="nc"&gt;TypeSignature&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="sd"&gt;/// The volatility of the function. See [Volatility] for more information.&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;pub&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;volatility&lt;/span&gt;: &lt;span class="nc"&gt;Volatility&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="sd"&gt;/// Optional parameter names for the function arguments.&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;pub&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;parameter_names&lt;/span&gt;: &lt;span class="nb"&gt;Option&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;Vec&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;String&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/div&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;p&gt;The constructors make the common cases one-liners&#10;(&lt;code&gt;signature.rs:1426-1540&lt;/code&gt;): &lt;code&gt;Signature::exact&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;Signature::uniform&lt;/code&gt;,&#10;&lt;code&gt;Signature::variadic&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;Signature::user_defined&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;Signature::one_of&lt;/code&gt;,&#10;&lt;code&gt;Signature::comparable&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;Signature::coercible&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;Signature::numeric&lt;/code&gt;,&#10;&lt;code&gt;Signature::string&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;Signature::nullary&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;Signature::any&lt;/code&gt;,&#10;&lt;code&gt;Signature::variadic_any&lt;/code&gt;, plus the array-specialised ones&#10;(&lt;code&gt;array_and_element&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;arrays&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;array_and_index&lt;/code&gt;, &amp;hellip;).&lt;/p&gt;&#10;&lt;h2 id="typesignature-arity--type-shape"&gt;&lt;code&gt;TypeSignature&lt;/code&gt;: arity × type shape&lt;/h2&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;rust&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;div class="highlight"&gt;&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-rust" data-lang="rust"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// datafusion/expr-common/src/signature.rs:165&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;pub&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;enum&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;TypeSignature&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Variadic&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;Vec&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;DataType&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;// N args, each one of these types&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;UserDefined&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;// the UDF does its own coercion&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;VariadicAny&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;// N args, any types&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Uniform&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;usize&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;Vec&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;DataType&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;// exactly N args, all the same type&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Exact&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;Vec&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;DataType&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;// exactly N args, these types, in order&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Coercible&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;Vec&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Coercion&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;// per-argument coercion rules&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Comparable&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;usize&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;// N args coerced to one comparable type&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Any&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;usize&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;// N args, any types&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;OneOf&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;Vec&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TypeSignature&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;// try each in order&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ArraySignature&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ArrayFunctionSignature&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Numeric&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;usize&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;String&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;usize&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Nullary&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;// no arguments&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/div&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;p&gt;The doc comment on the enum is the important part: &lt;code&gt;TypeSignature&lt;/code&gt; does &lt;strong&gt;not&lt;/strong&gt;&#10;define the types a user may call the function with. It defines the types you&#10;&lt;em&gt;wrote code for&lt;/em&gt;. Everything else is the engine&amp;rsquo;s problem, and the engine&#10;solves it by inserting casts.&lt;/p&gt;&#10;&lt;p&gt;&lt;code&gt;OneOf&lt;/code&gt; deserves special mention because it is how a function supports&#10;genuinely different shapes. &lt;code&gt;approx_percentile_cont&lt;/code&gt; uses it for the&#10;2-argument and 3-argument forms&#10;(&lt;code&gt;datafusion/functions-aggregate/src/approx_percentile_cont.rs:137-172&lt;/code&gt;):&lt;/p&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;rust&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;div class="highlight"&gt;&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-rust" data-lang="rust"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;signature&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Signature&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;one_of&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="fm"&gt;vec!&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 2 args - numeric, percentile (float)&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TypeSignature&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;Coercible&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="fm"&gt;vec!&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Coercion&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;new_implicit&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TypeSignatureClass&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;Float&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="fm"&gt;vec!&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TypeSignatureClass&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;Numeric&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;],&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;NativeType&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;Float64&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Coercion&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;new_implicit_native&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;logical_float64&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="fm"&gt;vec!&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TypeSignatureClass&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;Numeric&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;],&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;]),&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 3 args - numeric, percentile (float), number of centroids (integer)&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;// ...&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;],&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Volatility&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;Immutable&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/div&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;h2 id="the-coercion-lattice"&gt;The coercion lattice&lt;/h2&gt;&#10;&lt;p&gt;The interesting question is: given &lt;code&gt;cos(some_int32_column)&lt;/code&gt;, what happens?&lt;/p&gt;&#10;&lt;p&gt;The entry point is &lt;code&gt;fields_with_udf&lt;/code&gt;&#10;(&lt;code&gt;datafusion/expr/src/type_coercion/functions.rs:110&lt;/code&gt;), which is called during&#10;planning for every function call:&lt;/p&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;rust&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;div class="highlight"&gt;&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-rust" data-lang="rust"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// datafusion/expr/src/type_coercion/functions.rs:136&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;valid_types&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;get_valid_types_with_udf&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;type_signature&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;current_types&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;func&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;?&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;if&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;valid_types&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;iter&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;().&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;any&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;|&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;data_type&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;|&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;data_type&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;==&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;current_types&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;Ok&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;current_fields&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;to_vec&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;());&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;// already exact: no casts&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;updated_types&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;try_coerce_types&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;func&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;name&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;valid_types&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;current_types&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;type_signature&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;?&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/div&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;p&gt;Three steps: enumerate the &lt;em&gt;valid&lt;/em&gt; type combinations for the signature, check&#10;whether the call already matches one, otherwise find a combination we can cast&#10;to.&lt;/p&gt;&#10;&lt;p&gt;&lt;code&gt;get_valid_types_with_udf&lt;/code&gt; (&lt;code&gt;functions.rs:532&lt;/code&gt;) special-cases two signatures:&#10;&lt;code&gt;UserDefined&lt;/code&gt; delegates straight to the UDF&amp;rsquo;s own &lt;code&gt;coerce_types&lt;/code&gt; hook, and&#10;&lt;code&gt;OneOf&lt;/code&gt; tries each alternative and &lt;em&gt;collects&lt;/em&gt; the successes (so &lt;code&gt;one_of&lt;/code&gt; with&#10;two 3-arg forms can match either). Everything else goes to &lt;code&gt;get_valid_types&lt;/code&gt;,&#10;which expands the signature into concrete &lt;code&gt;DataType&lt;/code&gt; vectors.&lt;/p&gt;&#10;&lt;p&gt;Then &lt;code&gt;try_coerce_types&lt;/code&gt; (&lt;code&gt;functions.rs:494&lt;/code&gt;) picks a target. It has two paths,&#10;and the distinction matters:&lt;/p&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;rust&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;div class="highlight"&gt;&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-rust" data-lang="rust"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// datafusion/expr/src/type_coercion/functions.rs:474&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;fn&lt;/span&gt; &lt;span class="nf"&gt;is_well_supported_signature&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;type_signature&lt;/span&gt;: &lt;span class="kp"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="nc"&gt;TypeSignature&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;-&amp;gt; &lt;span class="kt"&gt;bool&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;match&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;type_signature&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TypeSignature&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;OneOf&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;type_signatures&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;type_signatures&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;iter&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;().&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;all&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;is_well_supported_signature&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TypeSignature&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;UserDefined&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;|&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TypeSignature&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;Numeric&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;|&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TypeSignature&lt;/span&gt;::&lt;span class="nb"&gt;String&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;|&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TypeSignature&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;Coercible&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;|&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TypeSignature&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;Any&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;|&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TypeSignature&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;Nullary&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;|&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TypeSignature&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;Comparable&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="kc"&gt;true&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TypeSignature&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;Variadic&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;|&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TypeSignature&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;VariadicAny&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;|&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TypeSignature&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;Uniform&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;|&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TypeSignature&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;Exact&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;|&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TypeSignature&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;ArraySignature&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="kc"&gt;false&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/div&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;p&gt;The &amp;ldquo;well supported&amp;rdquo; signatures (the new &lt;code&gt;Coercible&lt;/code&gt;/&lt;code&gt;Numeric&lt;/code&gt;/&lt;code&gt;String&lt;/code&gt;/&#10;&lt;code&gt;Comparable&lt;/code&gt; family) have already resolved to a single exact target type, so&#10;coercion is a direct cast. The legacy signatures (&lt;code&gt;Exact&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;Uniform&lt;/code&gt;,&#10;&lt;code&gt;Variadic&lt;/code&gt;) take the old path, which searches for &lt;em&gt;any&lt;/em&gt; valid combination and&#10;casts to it — more expensive, more magic, and the source of most of the&#10;&amp;ldquo;why did my function get a &lt;code&gt;CAST&lt;/code&gt; I didn&amp;rsquo;t ask for&amp;rdquo; confusion in DataFusion.&lt;/p&gt;&#10;&lt;h3 id="finding-the-common-type"&gt;Finding the common type&lt;/h3&gt;&#10;&lt;p&gt;The actual lattice lives in &lt;code&gt;datafusion/expr-common/src/type_coercion/binary.rs&lt;/code&gt;.&#10;&lt;code&gt;type_union_resolution&lt;/code&gt; (&lt;code&gt;:708&lt;/code&gt;) computes the common type of a set of&#10;argument types, Postgres/DuckDB style:&lt;/p&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;rust&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;div class="highlight"&gt;&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-rust" data-lang="rust"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// datafusion/expr-common/src/type_coercion/binary.rs:719&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// If all the data_types are null, return string&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;if&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;data_types&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;iter&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;().&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;all&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;|&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;t&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;|&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;t&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;==&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;DataType&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;Null&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;Some&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;DataType&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;Utf8View&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// Ignore Nulls, if any data_type category is not the same, return None&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// ...&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/div&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;p&gt;and the pairwise step (&lt;code&gt;:773&lt;/code&gt;) is a cascade of fallbacks:&lt;/p&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;rust&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;div class="highlight"&gt;&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-rust" data-lang="rust"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// datafusion/expr-common/src/type_coercion/binary.rs:873&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="n"&gt;binary_numeric_coercion&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;lhs_type&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;rhs_type&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;or_else&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;||&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;list_coercion&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;..&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.))&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;or_else&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;||&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;map_coercion&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;..&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.))&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;or_else&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;||&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;temporal_coercion_nonstrict_timezone&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;..&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.))&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;or_else&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;||&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;string_coercion&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;..&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.))&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;or_else&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;||&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;null_coercion&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;..&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.))&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;or_else&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;||&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;string_numeric_coercion&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;..&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.))&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;or_else&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;||&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;binary_coercion&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;..&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.))&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/div&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;p&gt;That is the &amp;ldquo;lattice&amp;rdquo;: numeric widening first (&lt;code&gt;i32&lt;/code&gt; + &lt;code&gt;i64&lt;/code&gt; → &lt;code&gt;i64&lt;/code&gt;),&#10;then lists, then maps, then temporals, then strings, then the escape hatches&#10;that let a string be read as a number or a binary be read as a string. Order&#10;matters, and that order encodes a priority: it mirrors what a human would&#10;guess.&lt;/p&gt;&#10;&lt;p&gt;The &lt;code&gt;Coercion&lt;/code&gt; enum (&lt;code&gt;signature.rs:1164&lt;/code&gt;) is the modern, explicit way to say&#10;&amp;ldquo;this argument should end up as a &lt;code&gt;Float64&lt;/code&gt;, and it may be implicitly cast&#10;from any numeric type&amp;rdquo;:&lt;/p&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;rust&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;div class="highlight"&gt;&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-rust" data-lang="rust"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// datafusion/expr-common/src/signature.rs:1164&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;pub&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;enum&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;Coercion&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Exact&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;desired_type&lt;/span&gt;: &lt;span class="nc"&gt;TypeSignatureClass&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;encoding_preservation&lt;/span&gt;: &lt;span class="nc"&gt;EncodingPreservation&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;},&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Implicit&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;desired_type&lt;/span&gt;: &lt;span class="nc"&gt;TypeSignatureClass&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;implicit_coercion&lt;/span&gt;: &lt;span class="nc"&gt;ImplicitCoercion&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;// allowed_source_types + default_casted_type&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;encoding_preservation&lt;/span&gt;: &lt;span class="nc"&gt;EncodingPreservation&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;},&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/div&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;p&gt;&lt;code&gt;TypeSignatureClass&lt;/code&gt; (&lt;code&gt;signature.rs:371&lt;/code&gt;) is the coarse lattice of type&#10;&lt;em&gt;families&lt;/em&gt; — &lt;code&gt;Any&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;Timestamp&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;Time&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;Interval&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;Duration&lt;/code&gt;,&#10;&lt;code&gt;Native(LogicalTypeRef)&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;Integer&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;Float&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;Decimal&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;Numeric&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;Binary&lt;/code&gt;.&#10;&lt;code&gt;Numeric&lt;/code&gt; is the union of &lt;code&gt;Integer | Float | Decimal&lt;/code&gt;; &lt;code&gt;Integer&lt;/code&gt; and &lt;code&gt;Float&lt;/code&gt;&#10;are the two ways to spell &amp;ldquo;any numeric that is not a decimal&amp;rdquo;. Writing&#10;&lt;code&gt;Coercion::new_implicit(TypeSignatureClass::Float, vec![TypeSignatureClass::Numeric], NativeType::Float64)&lt;/code&gt;&#10;says: &amp;ldquo;accept a float; if the user gave me an int or a decimal, cast it to&#10;&lt;code&gt;Float64&lt;/code&gt;&amp;rdquo;. That is one line replacing a page of match arms.&lt;/p&gt;&#10;&lt;h2 id="volatility-the-promise-about-time"&gt;&lt;code&gt;Volatility&lt;/code&gt;: the promise about time&lt;/h2&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;rust&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;div class="highlight"&gt;&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-rust" data-lang="rust"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// datafusion/expr-common/src/signature.rs:56&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;pub&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;enum&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;Volatility&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="sd"&gt;/// Always returns the same output when given the same input.&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Immutable&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="sd"&gt;/// May return different values given the same input across different&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="sd"&gt;/// queries but must return the same value for a given input within a query.&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Stable&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="sd"&gt;/// May change the return value from evaluation to evaluation.&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Volatile&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/div&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;p&gt;Three levels, and the difference between &lt;code&gt;Immutable&lt;/code&gt; and &lt;code&gt;Stable&lt;/code&gt; is subtle&#10;but real: &lt;code&gt;Immutable&lt;/code&gt; says &amp;ldquo;same input, same output, forever&amp;rdquo; (so &lt;code&gt;abs(-1)&lt;/code&gt; is&#10;folded to &lt;code&gt;1&lt;/code&gt; at plan time), &lt;code&gt;Stable&lt;/code&gt; says &amp;ldquo;same input, same output &lt;em&gt;within&#10;this query&lt;/em&gt;&amp;rdquo; (&lt;code&gt;now()&lt;/code&gt; is constant for the duration of one query but changes&#10;between queries), and &lt;code&gt;Volatile&lt;/code&gt; says &amp;ldquo;no promises at all&amp;rdquo; (&lt;code&gt;random()&lt;/code&gt;).&lt;/p&gt;&#10;&lt;p&gt;The optimizer uses this in two distinct ways.&lt;/p&gt;&#10;&lt;p&gt;&lt;strong&gt;1. Constant folding.&lt;/strong&gt; The simplifier&amp;rsquo;s &lt;code&gt;ConstEvaluator&lt;/code&gt; refuses to&#10;evaluate volatile functions at plan time:&lt;/p&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;rust&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;div class="highlight"&gt;&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-rust" data-lang="rust"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// datafusion/optimizer/src/simplify_expressions/expr_simplifier.rs:617&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;fn&lt;/span&gt; &lt;span class="nf"&gt;volatility_ok&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;volatility&lt;/span&gt;: &lt;span class="nc"&gt;Volatility&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;-&amp;gt; &lt;span class="kt"&gt;bool&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;match&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;volatility&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Volatility&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;Immutable&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="kc"&gt;true&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;// Values for functions such as now() are taken from ExecutionProps&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Volatility&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;Stable&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="kc"&gt;true&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Volatility&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;Volatile&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="kc"&gt;false&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/div&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;p&gt;&lt;code&gt;can_evaluate&lt;/code&gt; (&lt;code&gt;expr_simplifier.rs:626&lt;/code&gt;) then refuses the whole subtree&#10;containing a volatile node, so &lt;code&gt;1 + random()&lt;/code&gt; is not folded and&#10;&lt;code&gt;1 + abs(-1)&lt;/code&gt; &lt;em&gt;is&lt;/em&gt;. Folding is not just a nicety: it turns a per-row&#10;computation into a constant, which lets the optimizer push predicates around&#10;it, drop columns, and use statistics.&lt;/p&gt;&#10;&lt;p&gt;&lt;strong&gt;2. &amp;ldquo;May I duplicate or move this expression?&amp;rdquo;&lt;/strong&gt; Plenty of optimizations are&#10;only valid if the expression means the same thing wherever it ends up. DataFusion&#10;encodes that check with &lt;code&gt;Expr::is_volatile&lt;/code&gt;:&lt;/p&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;rust&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;div class="highlight"&gt;&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-rust" data-lang="rust"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// datafusion/expr/src/expr.rs:2208&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;pub&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;fn&lt;/span&gt; &lt;span class="nf"&gt;is_volatile_node&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;-&amp;gt; &lt;span class="kt"&gt;bool&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;volatility&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;match&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Expr&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;ScalarFunction&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;func&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;func&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;func&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;signature&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;().&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;volatility&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Expr&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;AggregateFunction&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;func&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;func&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;func&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;signature&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;().&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;volatility&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;// ...&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;};&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;volatility&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;==&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Volatility&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;Volatile&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/div&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;p&gt;Note the distinction between &lt;code&gt;is_volatile_node&lt;/code&gt; (this node only) and&#10;&lt;code&gt;is_volatile&lt;/code&gt; (&lt;code&gt;:2231&lt;/code&gt;, the whole subtree). Rewrites use the subtree version,&#10;because moving a subtree that &lt;em&gt;contains&lt;/em&gt; a volatile node is just as wrong as&#10;moving the volatile node itself.&lt;/p&gt;&#10;&lt;p&gt;Concretely, the filter pushdown refuses to push a predicate into the grouping&#10;keys when the key is volatile:&lt;/p&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;rust&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;div class="highlight"&gt;&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-rust" data-lang="rust"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// datafusion/optimizer/src/push_down_filter.rs:1117&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// We can push down Predicate which in groupby_expr.&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// Volatile group keys are excluded: below the aggregate, the&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// predicate would evaluate the key again and see a different&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// value than the one used for grouping.&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;non_volatile_group_exprs&lt;/span&gt;: &lt;span class="nb"&gt;Vec&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Expr&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;agg&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;group_expr&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;iter&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;filter&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;|&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;expr&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;|&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;!&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;expr&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;is_volatile&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;())&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;cloned&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;collect&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/div&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;p&gt;That is a correctness fix, not a pessimization: &lt;code&gt;GROUP BY random()&lt;/code&gt; would&#10;group by one value and then filter on a &lt;em&gt;different&lt;/em&gt; random value if the&#10;predicate were pushed down. Similarly, outer-join elimination only fires when&#10;the join condition is not volatile (&lt;code&gt;datafusion/optimizer/src/eliminate_join.rs:1036&lt;/code&gt;),&#10;and common-subexpression elimination skips volatile output columns&#10;(&lt;code&gt;datafusion/optimizer/src/extract_leaf_expressions.rs:109&lt;/code&gt;).&lt;/p&gt;&#10;&lt;p&gt;The cost of getting this wrong is asymmetric and brutal:&lt;/p&gt;&#10;&lt;ul&gt;&#10;&lt;li&gt;Declare a non-deterministic function &lt;code&gt;Immutable&lt;/code&gt; → the planner folds it to a&#10;literal → every row of the query gets the &lt;em&gt;same&lt;/em&gt; value. Silently wrong.&lt;/li&gt;&#10;&lt;li&gt;Declare a deterministic function &lt;code&gt;Volatile&lt;/code&gt; → no folding, no predicate&#10;pushdown below aggregates, no CSE, no join elimination. Correct but&#10;mysteriously slow, and the profiler will not tell you why.&lt;/li&gt;&#10;&lt;/ul&gt;&#10;&lt;p&gt;The rule of thumb in the doc comment is the right one: &amp;ldquo;You should always&#10;define your function to have the strictest possible volatility to maximize&#10;performance and avoid unexpected results.&amp;rdquo;&lt;/p&gt;&#10;&lt;h2 id="the-dispatch-cost-one-virtual-call-per-batch-not-per-row"&gt;The dispatch cost: one virtual call per batch, not per row&lt;/h2&gt;&#10;&lt;p&gt;&lt;code&gt;ScalarUDF&lt;/code&gt; is a thin newtype over a trait object:&lt;/p&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;rust&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;div class="highlight"&gt;&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-rust" data-lang="rust"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// datafusion/expr/src/udf.rs:86&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;pub&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;struct&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;ScalarUDF&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;inner&lt;/span&gt;: &lt;span class="nc"&gt;Arc&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;dyn&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ScalarUDFImpl&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/div&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;p&gt;The vtable lookup happens in &lt;code&gt;ScalarFunctionExpr::evaluate&lt;/code&gt;&#10;(&lt;code&gt;datafusion/physical-expr/src/scalar_function.rs:236&lt;/code&gt;), which evaluates each&#10;child expression &lt;strong&gt;once&lt;/strong&gt; and hands the whole batch to the function:&lt;/p&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;rust&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;div class="highlight"&gt;&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-rust" data-lang="rust"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// datafusion/physical-expr/src/scalar_function.rs:236&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;fn&lt;/span&gt; &lt;span class="nf"&gt;evaluate&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;batch&lt;/span&gt;: &lt;span class="kp"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="nc"&gt;RecordBatch&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;-&amp;gt; &lt;span class="nb"&gt;Result&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ColumnarValue&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;args&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;args&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;iter&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;().&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;map&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;|&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;e&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;|&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;e&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;evaluate&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;batch&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)).&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;collect&lt;/span&gt;::&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;Result&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;Vec&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&amp;gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;?&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;// ...&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;output&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;fun&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;invoke_with_args&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ScalarFunctionArgs&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;args&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;arg_fields&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;number_rows&lt;/span&gt;: &lt;span class="nc"&gt;batch&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;num_rows&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;return_field&lt;/span&gt;: &lt;span class="nc"&gt;Arc&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;clone&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;return_field&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;config_options&lt;/span&gt;: &lt;span class="nc"&gt;Arc&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;clone&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;config_options&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;})&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;?&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;// ...&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/div&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;p&gt;So the dynamic dispatch is O(1) per batch; the &lt;em&gt;body&lt;/em&gt; of the function works on&#10;&lt;code&gt;ArrayRef&lt;/code&gt;s and uses Arrow&amp;rsquo;s vectorized kernels. A UDF written naively — one&#10;&lt;code&gt;ScalarValue&lt;/code&gt; in, one &lt;code&gt;ScalarValue&lt;/code&gt; out — would instead be O(rows) virtual&#10;calls with a &lt;code&gt;ScalarValue&lt;/code&gt; allocation per row, and would be the slowest thing&#10;in the engine.&lt;/p&gt;&#10;&lt;p&gt;There is one more escape hatch worth knowing about, for when the optimizer&#10;needs to reason about a &lt;em&gt;specific&lt;/em&gt; function rather than a name:&lt;/p&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;rust&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;div class="highlight"&gt;&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-rust" data-lang="rust"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// datafusion/physical-expr/src/scalar_function.rs:165&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;pub&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;fn&lt;/span&gt; &lt;span class="nf"&gt;try_downcast_func&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;T&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;expr&lt;/span&gt;: &lt;span class="kp"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="nc"&gt;dyn&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;PhysicalExpr&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;-&amp;gt; &lt;span class="nb"&gt;Option&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ScalarFunctionExpr&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;where&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;T&lt;/span&gt;: &lt;span class="nc"&gt;ScalarUDFImpl&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/div&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;p&gt;It matches on the concrete &lt;code&gt;ScalarUDFImpl&lt;/code&gt; type, not the function name, so&#10;&lt;code&gt;GetFieldFunc&lt;/code&gt; can be recognised even if a user registered a different&#10;function under the same name. The parquet reader uses it to recognise&#10;&lt;code&gt;get_field&lt;/code&gt; and &lt;code&gt;file_row_index&lt;/code&gt;/&lt;code&gt;input_file_name&lt;/code&gt;&#10;(&lt;code&gt;datafusion/datasource-parquet/src/projection_read_plan.rs:418,511&lt;/code&gt;).&lt;/p&gt;&#10;&lt;h2 id="the-registry"&gt;The registry&lt;/h2&gt;&#10;&lt;p&gt;All of this metadata hangs off the function object, and the functions live in a&#10;registry:&lt;/p&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;rust&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;div class="highlight"&gt;&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-rust" data-lang="rust"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// datafusion/expr/src/registry.rs:40&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;pub&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;trait&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;FunctionRegistry&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;fn&lt;/span&gt; &lt;span class="nf"&gt;udf&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;name&lt;/span&gt;: &lt;span class="kp"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;str&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;-&amp;gt; &lt;span class="nb"&gt;Result&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Arc&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ScalarUDF&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;fn&lt;/span&gt; &lt;span class="nf"&gt;udaf&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;name&lt;/span&gt;: &lt;span class="kp"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;str&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;-&amp;gt; &lt;span class="nb"&gt;Result&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Arc&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;AggregateUDF&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;fn&lt;/span&gt; &lt;span class="nf"&gt;udwf&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;name&lt;/span&gt;: &lt;span class="kp"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;str&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;-&amp;gt; &lt;span class="nb"&gt;Result&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Arc&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;WindowUDF&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;fn&lt;/span&gt; &lt;span class="nf"&gt;register_udf&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;mut&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_udf&lt;/span&gt;: &lt;span class="nc"&gt;Arc&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ScalarUDF&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;-&amp;gt; &lt;span class="nb"&gt;Result&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;Option&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Arc&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ScalarUDF&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&amp;gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;// ...&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/div&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;p&gt;&lt;code&gt;datafusion/functions/src/lib.rs:166&lt;/code&gt; builds the default set&#10;(&lt;code&gt;all_default_functions&lt;/code&gt;, chaining the per-package &lt;code&gt;functions()&lt;/code&gt; lists) and&#10;&lt;code&gt;:180&lt;/code&gt; (&lt;code&gt;register_all&lt;/code&gt;) installs them into any registry, logging an overwrite&#10;if a name collides. Because the registry hands out &lt;code&gt;Arc&amp;lt;ScalarUDF&amp;gt;&lt;/code&gt;, the&#10;&lt;code&gt;Signature&lt;/code&gt; is computed once and shared by every plan that uses the function —&#10;the coercion lattice is a &lt;em&gt;planning-time&lt;/em&gt; cost, paid once per query, not a&#10;per-row cost.&lt;/p&gt;&#10;&lt;h2 id="trade-offs"&gt;Trade-offs&lt;/h2&gt;&#10;&lt;ul&gt;&#10;&lt;li&gt;&lt;strong&gt;Metadata is a promise you can break.&lt;/strong&gt; &lt;code&gt;Signature&lt;/code&gt; is unchecked by the&#10;compiler. A function that lies about its arity or its volatility produces&#10;wrong answers, not errors.&lt;/li&gt;&#10;&lt;li&gt;&lt;strong&gt;The coercion lattice is a planning-time tax.&lt;/strong&gt; Every function call&#10;enumerates valid type combinations and searches for a cast path. The&#10;&lt;code&gt;OneOf&lt;/code&gt; and legacy &lt;code&gt;Exact&lt;/code&gt;/&lt;code&gt;Uniform&lt;/code&gt; paths are the expensive ones; the&#10;modern &lt;code&gt;Coercible&lt;/code&gt;/&lt;code&gt;Numeric&lt;/code&gt;/&lt;code&gt;String&lt;/code&gt;/&lt;code&gt;Comparable&lt;/code&gt; signatures exist partly&#10;to make that search trivial.&lt;/li&gt;&#10;&lt;li&gt;&lt;strong&gt;&lt;code&gt;OneOf&lt;/code&gt; order is semantics.&lt;/strong&gt; The first matching alternative wins, so&#10;reordering the alternatives in a signature can change which implementation&#10;runs — and therefore the result type and the accuracy.&lt;/li&gt;&#10;&lt;li&gt;&lt;strong&gt;&lt;code&gt;Volatility::Stable&lt;/code&gt; is under-used.&lt;/strong&gt; &lt;code&gt;now()&lt;/code&gt; is &lt;code&gt;Stable&lt;/code&gt;; most UDF authors&#10;reach for &lt;code&gt;Immutable&lt;/code&gt; or &lt;code&gt;Volatile&lt;/code&gt; and never think about the middle rung,&#10;which is exactly the rung that says &amp;ldquo;constant for this query&amp;rdquo;.&lt;/li&gt;&#10;&lt;li&gt;&lt;strong&gt;The &lt;code&gt;Arc&amp;lt;dyn ScalarUDFImpl&amp;gt;&lt;/code&gt; boundary is a real, if small, cost.&lt;/strong&gt; It is&#10;paid once per batch per function node. For a query that evaluates a function&#10;on 8 KiB batches, that is measurable but small; for one that evaluates it on&#10;million-row batches, it is noise. Which is another way of saying: keep the&#10;batch big, and the dispatch model takes care of itself.&lt;/li&gt;&#10;&lt;/ul&gt;&#10;</content:encoded></item><item><title>DataFusion's Aggregate Split: One UDF, Two Accumulator Traits, and a Serializable State Format</title><link>https://articles.9j.nz/posts/how-datafusion-splits-an-aggregate-into-a-mergeable-accumulator/</link><pubDate>Wed, 21 Oct 2026 07:33:00 +0000</pubDate><dc:creator>Jay Hubbert</dc:creator><guid isPermaLink="true">https://articles.9j.nz/posts/how-datafusion-splits-an-aggregate-into-a-mergeable-accumulator/</guid><category>datafusion</category><category>functions</category><category>performance</category><category>internals</category><description>How DataFusion splits an aggregate into update/state/merge/evaluate, why GroupsAccumulator beats the per-group adapter, and what the split costs.</description><content:encoded>&lt;blockquote&gt;&#10;&lt;p&gt;&lt;strong&gt;TL;DR:&lt;/strong&gt; An aggregate in DataFusion is not a function, it is a &lt;em&gt;state machine&lt;/em&gt;:&#10;&lt;code&gt;update_batch&lt;/code&gt; folds rows in, &lt;code&gt;state()&lt;/code&gt; serializes the machine into Arrow arrays,&#10;&lt;code&gt;merge_batch&lt;/code&gt; folds another machine&amp;rsquo;s state back in, and &lt;code&gt;evaluate()&lt;/code&gt; produces the&#10;answer. That split is what makes partial/final two-phase aggregation possible.&#10;&lt;code&gt;GroupsAccumulator&lt;/code&gt; is the vectorized sibling: one object holds the state of &lt;em&gt;all&lt;/em&gt;&#10;groups, so there is no per-group virtual call and no per-group &lt;code&gt;take&lt;/code&gt;.&#10;&lt;code&gt;GroupsAccumulatorAdapter&lt;/code&gt; is the compatibility shim that lets a plain&#10;&lt;code&gt;Accumulator&lt;/code&gt; pretend to be a &lt;code&gt;GroupsAccumulator&lt;/code&gt; — at the price of copying rows&#10;into per-group contiguous buffers on every batch.&lt;/p&gt;&#10;&lt;/blockquote&gt;&#10;&lt;h2 id="the-problem-an-aggregate-is-two-different-computations"&gt;The problem: an aggregate is two different computations&lt;/h2&gt;&#10;&lt;p&gt;Write &lt;code&gt;SELECT avg(x) GROUP BY k&lt;/code&gt; over 100 million rows in 8 partitions. Two&#10;completely different jobs hide behind that one line of SQL:&lt;/p&gt;&#10;&lt;ol&gt;&#10;&lt;li&gt;&lt;strong&gt;Folding&lt;/strong&gt;: for each row, update the state of the group the row belongs to.&lt;/li&gt;&#10;&lt;li&gt;&lt;strong&gt;Collapsing&lt;/strong&gt;: for each group, turn its accumulated state into a single value.&lt;/li&gt;&#10;&lt;/ol&gt;&#10;&lt;p&gt;The naive implementation does (1) with a function call per row, holding a&#10;&lt;code&gt;HashMap&amp;lt;k, State&amp;gt;&lt;/code&gt; in memory. That is fine on a toy dataset and catastrophic on&#10;a real one, because the per-row call crosses a dynamic-dispatch boundary, the&#10;&lt;code&gt;HashMap&lt;/code&gt; thrashes, and the state cannot be shipped anywhere.&lt;/p&gt;&#10;&lt;p&gt;DataFusion&amp;rsquo;s answer is to make the aggregate a &lt;em&gt;value&lt;/em&gt; that can be serialized,&#10;shipped over a network, and merged — and then to compute it in a way that never&#10;calls a function per row.&lt;/p&gt;&#10;&lt;h2 id="the-accumulator-trait-one-group-one-object"&gt;The &lt;code&gt;Accumulator&lt;/code&gt; trait: one group, one object&lt;/h2&gt;&#10;&lt;p&gt;The whole contract is 200 lines in &lt;code&gt;datafusion/expr-common/src/accumulator.rs&lt;/code&gt;:&lt;/p&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;rust&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;div class="highlight"&gt;&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-rust" data-lang="rust"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// datafusion/expr-common/src/accumulator.rs:123&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;pub&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;trait&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Accumulator&lt;/span&gt;: &lt;span class="nb"&gt;Send&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;+&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;Sync&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;+&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Debug&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;+&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;std&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;any&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;Any&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;fn&lt;/span&gt; &lt;span class="nf"&gt;update_batch&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;mut&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;values&lt;/span&gt;: &lt;span class="kp"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ArrayRef&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;])&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;-&amp;gt; &lt;span class="nb"&gt;Result&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;// :140&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;fn&lt;/span&gt; &lt;span class="nf"&gt;evaluate&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;mut&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;-&amp;gt; &lt;span class="nb"&gt;Result&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ScalarValue&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;// :193&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;fn&lt;/span&gt; &lt;span class="nf"&gt;size&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;-&amp;gt; &lt;span class="kt"&gt;usize&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;// :205&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;fn&lt;/span&gt; &lt;span class="nf"&gt;state&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;mut&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;-&amp;gt; &lt;span class="nb"&gt;Result&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;Vec&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ScalarValue&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;// :374&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;fn&lt;/span&gt; &lt;span class="nf"&gt;merge_batch&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;mut&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;states&lt;/span&gt;: &lt;span class="kp"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ArrayRef&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;])&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;-&amp;gt; &lt;span class="nb"&gt;Result&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;// :387&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;fn&lt;/span&gt; &lt;span class="nf"&gt;retract_batch&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;mut&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_values&lt;/span&gt;: &lt;span class="kp"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ArrayRef&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;])&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;-&amp;gt; &lt;span class="nb"&gt;Result&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;// :421&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="fm"&gt;internal_err!&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s"&gt;&amp;#34;Retract should be implemented ...&amp;#34;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/div&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;p&gt;Read it as a little algebra. &lt;code&gt;update_batch&lt;/code&gt; is the &lt;em&gt;operation&lt;/em&gt;, &lt;code&gt;state()&lt;/code&gt; is the&#10;&lt;em&gt;encoding&lt;/em&gt;, &lt;code&gt;merge_batch&lt;/code&gt; is the &lt;em&gt;homomorphism&lt;/em&gt; over that encoding, and&#10;&lt;code&gt;evaluate&lt;/code&gt; is the &lt;em&gt;projection&lt;/em&gt; of the state into a final value. For &lt;code&gt;SUM&lt;/code&gt; the&#10;operation and the merge are the same thing (&lt;code&gt;state&lt;/code&gt; is the running sum). For&#10;&lt;code&gt;COUNT&lt;/code&gt; they are not: the state is a count, and merging counts means &lt;em&gt;adding&lt;/em&gt;&#10;them, not &lt;em&gt;re-counting&lt;/em&gt; the underlying rows. For &lt;code&gt;AVG&lt;/code&gt; the state is two values —&#10;sum and count — and the merge adds both, then &lt;code&gt;evaluate&lt;/code&gt; divides. The trait&#10;documentation spells this out at &lt;code&gt;accumulator.rs:260-266&lt;/code&gt;:&lt;/p&gt;&#10;&lt;blockquote&gt;&#10;&lt;p&gt;The state can be and often is a different type than the output type of the&#10;&lt;code&gt;Accumulator&lt;/code&gt; and needs different merge operations (for example, the partial&#10;state for &lt;code&gt;COUNT&lt;/code&gt; needs to be summed together)&lt;/p&gt;&#10;&lt;/blockquote&gt;&#10;&lt;p&gt;That sentence is the whole reason the trait exists. If &lt;code&gt;SUM(x)&lt;/code&gt; were just a&#10;function &lt;code&gt;f(accumulator, row) -&amp;gt; ()&lt;/code&gt;, there would be no way to run it in two&#10;phases. Because &lt;code&gt;state()&lt;/code&gt; is a &lt;em&gt;separate&lt;/em&gt;, serializable representation, the&#10;planner can insert a &lt;code&gt;Partial&lt;/code&gt; aggregate before a shuffle and a &lt;code&gt;Final&lt;/code&gt;&#10;aggregate after it, and the two halves only need to agree on the state format.&lt;/p&gt;&#10;&lt;h2 id="the-two-phase-flow"&gt;The two-phase flow&lt;/h2&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;text&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;pre tabindex="0"&gt;&lt;code&gt; ┌──────────────────────────┐&#10; │ Partial (per partition) │&#10; │ update_batch() per row │&#10; │ state() -&amp;gt; Arrow arrays│&#10; └────────────┬─────────────┘&#10; │ (shuffle / repartition)&#10; ┌────────────▼─────────────┐&#10; │ Final │&#10; │ merge_batch(states) │ &amp;lt;- fold partition states together&#10; │ evaluate() -&amp;gt; value │&#10; └──────────────────────────┘&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;p&gt;The state is plain Arrow data, so it crosses a &lt;code&gt;RecordBatch&lt;/code&gt; boundary for free.&#10;&lt;code&gt;AVG&lt;/code&gt; emits two state columns (sum, count); &lt;code&gt;MEDIAN&lt;/code&gt; cannot know its state arity&#10;at planning time, so it packs everything into one &lt;code&gt;ScalarValue::List&lt;/code&gt;&#10;(&lt;code&gt;accumulator.rs:270-273&lt;/code&gt;).&lt;/p&gt;&#10;&lt;p&gt;The subtlety is that the &lt;em&gt;final&lt;/em&gt; phase is not &amp;ldquo;run the function again on the&#10;state&amp;rdquo;. It is &amp;ldquo;fold state into state&amp;rdquo;. &lt;code&gt;merge_batch&lt;/code&gt; receives the&#10;&lt;code&gt;state()&lt;/code&gt;-encoded arrays of other accumulators, not raw rows. If you write an&#10;aggregate whose &lt;code&gt;merge_batch&lt;/code&gt; is not the algebraic dual of &lt;code&gt;update_batch&lt;/code&gt;, you&#10;get answers that depend on how many partitions the data had — the classic&#10;&amp;ldquo;works on my laptop&amp;rdquo; aggregate bug.&lt;/p&gt;&#10;&lt;h2 id="groupsaccumulator-the-fast-path-that-avoids-per-group-calls"&gt;&lt;code&gt;GroupsAccumulator&lt;/code&gt;: the fast path that avoids per-group calls&lt;/h2&gt;&#10;&lt;p&gt;Now the performance trick. &lt;code&gt;Accumulator&lt;/code&gt; handles &lt;em&gt;one&lt;/em&gt; group. To aggregate 10&#10;million groups you would need 10 million &lt;code&gt;Box&amp;lt;dyn Accumulator&amp;gt;&lt;/code&gt; objects, and&#10;every row would cost you one virtual call plus a hash-map-ish lookup.&lt;/p&gt;&#10;&lt;p&gt;&lt;code&gt;GroupsAccumulator&lt;/code&gt; (&lt;code&gt;datafusion/expr-common/src/groups_accumulator.rs:193&lt;/code&gt;)&#10;flips this: &lt;strong&gt;one&lt;/strong&gt; object holds the state of &lt;strong&gt;all&lt;/strong&gt; groups, and the caller&#10;hands it a vector of group indices:&lt;/p&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;rust&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;div class="highlight"&gt;&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-rust" data-lang="rust"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// datafusion/expr-common/src/groups_accumulator.rs:221&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;fn&lt;/span&gt; &lt;span class="nf"&gt;update_batch&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;mut&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;values&lt;/span&gt;: &lt;span class="kp"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ArrayRef&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;],&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;group_indices&lt;/span&gt;: &lt;span class="kp"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;usize&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;],&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;opt_filter&lt;/span&gt;: &lt;span class="nb"&gt;Option&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;BooleanArray&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;total_num_groups&lt;/span&gt;: &lt;span class="kt"&gt;usize&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;-&amp;gt; &lt;span class="nb"&gt;Result&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/div&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;p&gt;There is no per-group call at all. &lt;code&gt;group_indices[i]&lt;/code&gt; says &amp;ldquo;row &lt;code&gt;i&lt;/code&gt; belongs to&#10;group &lt;code&gt;group_indices[i]&lt;/code&gt;&amp;rdquo;, and the implementation is expected to fan that out&#10;with a tight loop over primitive values. The canonical example is&#10;&lt;code&gt;PrimitiveGroupsAccumulator&lt;/code&gt; (&lt;code&gt;datafusion/functions-aggregate-common/src/aggregate/groups_accumulator/prim_op.rs:43&lt;/code&gt;):&lt;/p&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;rust&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;div class="highlight"&gt;&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-rust" data-lang="rust"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// datafusion/functions-aggregate-common/src/aggregate/groups_accumulator/prim_op.rs:102&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;values&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;resize&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;total_num_groups&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;starting_value&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;null_state&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;accumulate&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;group_indices&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;values&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;opt_filter&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;total_num_groups&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;|&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;group_index&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;new_value&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;|&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;// SAFETY: group_index is guaranteed to be in bounds&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;value&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;unsafe&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;values&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;get_unchecked_mut&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;group_index&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;};&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;prim_fn&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;value&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;new_value&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;},&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/div&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;p&gt;Three things make this fast: the state is a flat &lt;code&gt;Vec&amp;lt;T::Native&amp;gt;&lt;/code&gt; indexed by&#10;group (cache friendly, no hashing, no allocation per group); &lt;code&gt;prim_fn&lt;/code&gt; is a&#10;&lt;em&gt;monomorphized&lt;/em&gt; closure, so &lt;code&gt;SUM&lt;/code&gt; on &lt;code&gt;Int64&lt;/code&gt; compiles to a bare &lt;code&gt;+=&lt;/code&gt; with no&#10;vtable lookup; and the null/filter handling is hoisted out of the inner loop by&#10;&lt;code&gt;accumulate&lt;/code&gt; (&lt;code&gt;groups_accumulator/accumulate.rs:421&lt;/code&gt;), which has four&#10;specialized paths (no nulls/no filter, nulls/no filter, no nulls/filter, both)&#10;and even processes the null bitmap 64 bits at a time.&lt;/p&gt;&#10;&lt;p&gt;&lt;code&gt;NullState&lt;/code&gt; (&lt;code&gt;accumulate.rs:134&lt;/code&gt;) solves the awkward part: a group that has&#10;never seen a value must still produce a row (NULL for &lt;code&gt;SUM&lt;/code&gt;, 0 for &lt;code&gt;COUNT&lt;/code&gt;).&#10;Rather than every aggregate reinventing &amp;ldquo;did this group see anything&amp;rdquo;, the&#10;shared &lt;code&gt;NullState&lt;/code&gt; tracks it and produces the null buffer at &lt;code&gt;evaluate&lt;/code&gt; time.&lt;/p&gt;&#10;&lt;p&gt;&lt;code&gt;SUM&lt;/code&gt; opts in with two lines (&lt;code&gt;datafusion/functions-aggregate/src/sum.rs:301&lt;/code&gt;):&lt;/p&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;rust&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;div class="highlight"&gt;&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-rust" data-lang="rust"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;fn&lt;/span&gt; &lt;span class="nf"&gt;groups_accumulator_supported&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;args&lt;/span&gt;: &lt;span class="nc"&gt;AccumulatorArgs&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;-&amp;gt; &lt;span class="kt"&gt;bool&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;!&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;args&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;is_distinct&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;fn&lt;/span&gt; &lt;span class="nf"&gt;create_groups_accumulator&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;args&lt;/span&gt;: &lt;span class="nc"&gt;AccumulatorArgs&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;-&amp;gt; &lt;span class="nb"&gt;Result&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;Box&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;dyn&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;GroupsAccumulator&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;// ... PrimitiveGroupsAccumulator::&amp;lt;$t, _&amp;gt;::new(&amp;amp;$dt, |x, y| *x = x.add_wrapping(y))&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/div&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;h2 id="the-adapter-making-old-aggregates-look-new"&gt;The adapter: making old aggregates look new&lt;/h2&gt;&#10;&lt;p&gt;Not every aggregate has a &lt;code&gt;GroupsAccumulator&lt;/code&gt;, and writing one is genuinely hard&#10;(the state must be a columnar layout, &lt;code&gt;EmitTo&lt;/code&gt; must be honoured, memory must be&#10;tracked). So DataFusion ships a bridge:&#10;&lt;code&gt;GroupsAccumulatorAdapter&lt;/code&gt; (&lt;code&gt;datafusion/functions-aggregate-common/src/aggregate/groups_accumulator.rs:95&lt;/code&gt;).&lt;/p&gt;&#10;&lt;p&gt;It holds a &lt;code&gt;Vec&amp;lt;AccumulatorState&amp;gt;&lt;/code&gt;, one &lt;code&gt;Box&amp;lt;dyn Accumulator&amp;gt;&lt;/code&gt; per group, and&#10;bridges the vectorized API to the per-group one by &lt;em&gt;reordering the rows&lt;/em&gt;:&lt;/p&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;text&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;pre tabindex="0"&gt;&lt;code&gt; input rows after take_arrays per-group call&#10; ┌─────┐ ┌─────────┐&#10; │ 2 │ │ 200 │ ──┐&#10; │ 0 │ take ────▶ │ 300 │ ─┤ group 0&#10; │ 1 │ │ 200 │ ─┘&#10; │ 0 │ │ 100 │ ──┐&#10; └─────┘ │ NULL │ ─┘ group 1&#10; └─────────┘&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;p&gt;The implementation (&lt;code&gt;groups_accumulator.rs:281-470&lt;/code&gt;) builds a permutation array&#10;of &lt;code&gt;u32&lt;/code&gt; row indices, calls Arrow&amp;rsquo;s &lt;code&gt;compute::take_arrays&lt;/code&gt; to produce&#10;per-group-contiguous values, and then calls the accumulator once per group&#10;through &lt;code&gt;Box&amp;lt;dyn Accumulator&amp;gt;&lt;/code&gt;. So the adapter pays:&lt;/p&gt;&#10;&lt;ul&gt;&#10;&lt;li&gt;one &lt;code&gt;take&lt;/code&gt; (a full copy of the batch&amp;rsquo;s values) per update batch, and&lt;/li&gt;&#10;&lt;li&gt;one virtual call per group per batch, plus one &lt;code&gt;Accumulator&lt;/code&gt; allocation per&#10;group.&lt;/li&gt;&#10;&lt;/ul&gt;&#10;&lt;p&gt;That is still vastly better than a virtual call per &lt;em&gt;row&lt;/em&gt;, but it is&#10;dramatically worse than the &lt;code&gt;GroupsAccumulator&lt;/code&gt; fast path. The selection&#10;between the two happens once, at stream construction&#10;(&lt;code&gt;datafusion/physical-plan/src/aggregates/aggregate_hash_table/common.rs:64&lt;/code&gt;):&lt;/p&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;rust&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;div class="highlight"&gt;&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-rust" data-lang="rust"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;pub&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;in&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;crate&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;aggregates&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;fn&lt;/span&gt; &lt;span class="nf"&gt;create_group_accumulator&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;agg_expr&lt;/span&gt;: &lt;span class="kp"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="nc"&gt;Arc&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;AggregateFunctionExpr&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;metrics&lt;/span&gt;: &lt;span class="nc"&gt;Arc&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;dyn&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;AggregateMetrics&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;-&amp;gt; &lt;span class="nb"&gt;Result&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;Box&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;dyn&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;GroupsAccumulator&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;if&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;agg_expr&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;groups_accumulator_supported&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;agg_expr&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;create_groups_accumulator_with_metrics&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;metrics&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;else&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="fm"&gt;debug!&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s"&gt;&amp;#34;Creating GroupsAccumulatorAdapter for {}: {agg_expr:?}&amp;#34;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;agg_expr&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;name&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;());&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;// ... GroupsAccumulatorAdapter::new(move || agg_expr.create_accumulator())&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/div&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;p&gt;The &lt;code&gt;debug!&lt;/code&gt; line is a hint to anyone profiling: if you see it, you are on the&#10;slow path.&lt;/p&gt;&#10;&lt;h2 id="emitto-take_state-and-the-emit-the-first-n-groups-dance"&gt;&lt;code&gt;EmitTo&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;take_state&lt;/code&gt;, and the &amp;ldquo;emit the first N groups&amp;rdquo; dance&lt;/h2&gt;&#10;&lt;p&gt;Aggregates cannot always emit everything at once — the hash table drains in&#10;batches to respect &lt;code&gt;batch_size&lt;/code&gt;. &lt;code&gt;EmitTo&lt;/code&gt; (&lt;code&gt;groups_accumulator.rs:31&lt;/code&gt;) encodes&#10;this:&lt;/p&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;rust&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;div class="highlight"&gt;&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-rust" data-lang="rust"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;pub&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;enum&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;EmitTo&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;All&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="sd"&gt;/// Emit only the first `n` groups and shift all existing group indexes down by `n`.&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;First&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;usize&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/div&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;p&gt;&lt;code&gt;EmitTo::take_needed&lt;/code&gt; (&lt;code&gt;groups_accumulator.rs:52&lt;/code&gt;) implements the shift with&#10;&lt;code&gt;std::mem::take&lt;/code&gt; for &lt;code&gt;All&lt;/code&gt; (no copy) and &lt;code&gt;split_vec_min_alloc&lt;/code&gt; for &lt;code&gt;First(n)&lt;/code&gt;.&#10;This is why &lt;code&gt;GroupsAccumulator::state&lt;/code&gt; takes an &lt;code&gt;emit_to&lt;/code&gt; while&#10;&lt;code&gt;Accumulator::state&lt;/code&gt; does not: the grouped version has to &lt;em&gt;renumber&lt;/em&gt; the groups&#10;it did not emit, and that renumbering has to be reflected in the hash table&amp;rsquo;s&#10;own group vector. A subtle, easy-to-get-wrong contract, and one more reason&#10;the grouped API is opt-in.&lt;/p&gt;&#10;&lt;p&gt;&lt;code&gt;first_last&lt;/code&gt; has its own &lt;code&gt;take_state&lt;/code&gt; helper&#10;(&lt;code&gt;datafusion/functions-aggregate/src/first_last.rs:559&lt;/code&gt;) that splits three&#10;parallel buffers (values, orderings, &amp;ldquo;is set&amp;rdquo; bitmap) in lockstep — the same&#10;&amp;ldquo;emit N, keep the rest&amp;rdquo; problem, but with three columns instead of one.&lt;/p&gt;&#10;&lt;h2 id="convert_to_state-skipping-the-hash-table-entirely"&gt;&lt;code&gt;convert_to_state&lt;/code&gt;: skipping the hash table entirely&lt;/h2&gt;&#10;&lt;p&gt;There is one more trick worth stealing. Normally a partial aggregate builds a&#10;hash table: rows come in, get hashed, and land in a group slot. But sometimes&#10;you already know the grouping key will not reduce anything — e.g. a partial&#10;aggregate before a &lt;code&gt;GROUP BY&lt;/code&gt; that is only there to pre-compute a state for a&#10;downstream aggregate.&lt;/p&gt;&#10;&lt;p&gt;&lt;code&gt;GroupsAccumulator::convert_to_state&lt;/code&gt; (&lt;code&gt;groups_accumulator.rs:370&lt;/code&gt;) converts&#10;&lt;em&gt;rows directly into state rows&lt;/em&gt;, one state row per input row, with no hash&#10;table at all:&lt;/p&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;rust&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;div class="highlight"&gt;&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-rust" data-lang="rust"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// datafusion/functions-aggregate-common/src/aggregate/groups_accumulator.rs:669&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;fn&lt;/span&gt; &lt;span class="nf"&gt;convert_to_state&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;values&lt;/span&gt;: &lt;span class="kp"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ArrayRef&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;],&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;opt_filter&lt;/span&gt;: &lt;span class="nb"&gt;Option&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;BooleanArray&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;-&amp;gt; &lt;span class="nb"&gt;Result&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;Vec&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ArrayRef&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;// ... for each row: create a fresh accumulator, feed it that one row,&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;// then harvest accumulator.state()&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/div&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;p&gt;The &lt;code&gt;PartialSkip&lt;/code&gt; mode uses it (&lt;code&gt;datafusion/physical-plan/src/aggregates/aggregate_hash_table/partial_table.rs:128&lt;/code&gt;,&#10;&lt;code&gt;datafusion/physical-plan/src/aggregates/hash_stream.rs:516&lt;/code&gt;). The cost is&#10;obvious in hindsight: one accumulator allocation and one state serialization&#10;per row. The benefit: no hash table, no group vector, no group-index&#10;bookkeeping, and the output is already in the shape the next phase wants.&lt;/p&gt;&#10;&lt;h2 id="trade-offs-and-failure-modes"&gt;Trade-offs and failure modes&lt;/h2&gt;&#10;&lt;ul&gt;&#10;&lt;li&gt;&lt;strong&gt;Two implementations to keep in sync.&lt;/strong&gt; Every aggregate that wants the fast&#10;path must implement both &lt;code&gt;Accumulator&lt;/code&gt; and &lt;code&gt;GroupsAccumulator&lt;/code&gt;, and the two&#10;must agree. A &lt;code&gt;GroupsAccumulator&lt;/code&gt; that is subtly wrong produces different&#10;answers than the &lt;code&gt;Accumulator&lt;/code&gt; path — and the optimizer may pick either one&#10;depending on whether &lt;code&gt;DISTINCT&lt;/code&gt; is present (see &lt;code&gt;sum.rs:301&lt;/code&gt;).&lt;/li&gt;&#10;&lt;li&gt;&lt;strong&gt;The adapter&amp;rsquo;s copy is real.&lt;/strong&gt; The &lt;code&gt;take&lt;/code&gt; per batch is O(rows) memory&#10;traffic; for wide batches of expensive-to-copy types (strings, lists) this&#10;is the dominant cost of the &amp;ldquo;slow&amp;rdquo; path, not the virtual call.&lt;/li&gt;&#10;&lt;li&gt;&lt;strong&gt;&lt;code&gt;evaluate&lt;/code&gt; must not consume state.&lt;/strong&gt; The trait docs are emphatic&#10;(&lt;code&gt;accumulator.rs:179-190&lt;/code&gt;): &lt;code&gt;evaluate&lt;/code&gt; is called repeatedly for window&#10;functions with different frames, so it may reorder internal state but must&#10;not consume it. Violating this gives correct answers for &lt;code&gt;GROUP BY&lt;/code&gt; and&#10;garbage for &lt;code&gt;OVER (...)&lt;/code&gt;.&lt;/li&gt;&#10;&lt;li&gt;&lt;strong&gt;&lt;code&gt;size()&lt;/code&gt; is a hot path.&lt;/strong&gt; The adapter deliberately maintains&#10;&lt;code&gt;allocation_bytes&lt;/code&gt; incrementally rather than calling &lt;code&gt;size()&lt;/code&gt; per group per&#10;batch, with a comment saying exactly that (&amp;ldquo;We saw size() being a bottleneck&#10;in earlier implementations when there were many distinct groups&amp;rdquo;,&#10;&lt;code&gt;groups_accumulator.rs:101-106&lt;/code&gt;). If you implement &lt;code&gt;Accumulator&lt;/code&gt;, make &lt;code&gt;size()&lt;/code&gt;&#10;cheap or return a constant.&lt;/li&gt;&#10;&lt;li&gt;&lt;strong&gt;State format is a public contract.&lt;/strong&gt; &lt;code&gt;state_fields&lt;/code&gt; defines the Arrow&#10;schema of the intermediate state, and it is versioned with the engine. If you&#10;change a state format you break distributed plans that were planned by an&#10;older binary. &lt;code&gt;approx_percentile_cont&lt;/code&gt; packs its state into &lt;em&gt;six&lt;/em&gt; scalars&#10;plus a list (&lt;code&gt;datafusion/functions-aggregate/src/approx_percentile_cont.rs:250&lt;/code&gt;)&#10;precisely because the state must round-trip through Arrow.&lt;/li&gt;&#10;&lt;/ul&gt;&#10;&lt;p&gt;The takeaway: the split into &lt;code&gt;update&lt;/code&gt;/&lt;code&gt;state&lt;/code&gt;/&lt;code&gt;merge&lt;/code&gt;/&lt;code&gt;evaluate&lt;/code&gt; is not&#10;ceremony, it is what turns &amp;ldquo;aggregate function&amp;rdquo; into &amp;ldquo;algebraic data type&amp;rdquo; —&#10;something you can compute in parallel, ship across a network, and merge&#10;without ever knowing the original rows.&lt;/p&gt;&#10;</content:encoded></item><item><title>Once Per Batch: How DataFusion's ColumnarValue API Killed the Per-Row UDF Call</title><link>https://articles.9j.nz/posts/how-datafusion-evaluates-arguments-once-per-batch-not-per-row/</link><pubDate>Wed, 21 Oct 2026 01:57:00 +0000</pubDate><dc:creator>Jay Hubbert</dc:creator><guid isPermaLink="true">https://articles.9j.nz/posts/how-datafusion-evaluates-arguments-once-per-batch-not-per-row/</guid><category>datafusion</category><category>functions</category><category>performance</category><category>internals</category><description>DataFusion evaluates UDF arguments once per RecordBatch and hands whole Arrow arrays to the function, with ColumnarValue as the currency.</description><content:encoded>&lt;blockquote&gt;&#10;&lt;p&gt;&lt;strong&gt;TL;DR:&lt;/strong&gt; A DataFusion scalar function is not called per row. &lt;code&gt;PhysicalExpr::evaluate&lt;/code&gt;&#10;returns a &lt;code&gt;ColumnarValue&lt;/code&gt; — either an &lt;code&gt;ArrayRef&lt;/code&gt; (the whole batch) or a single&#10;&lt;code&gt;ScalarValue&lt;/code&gt; — and &lt;code&gt;ScalarFunctionExpr::evaluate&lt;/code&gt; evaluates each child&#10;expression exactly once, then makes &lt;strong&gt;one&lt;/strong&gt; call into the UDF with the whole&#10;batch. The UDF body then works with Arrow kernels. The only place per-row work&#10;survives is where a new array has to be &lt;em&gt;constructed&lt;/em&gt; (list/struct builders),&#10;and even there the work is amortised through Arrow&amp;rsquo;s &lt;code&gt;MutableArrayData&lt;/code&gt;.&lt;/p&gt;&#10;&lt;/blockquote&gt;&#10;&lt;h2 id="the-api-that-used-to-be-slow"&gt;The API that used to be slow&lt;/h2&gt;&#10;&lt;p&gt;For years the shape of a UDF in DataFusion (and in Arrow-rs before it) was:&lt;/p&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;rust&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;div class="highlight"&gt;&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-rust" data-lang="rust"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;fn&lt;/span&gt; &lt;span class="nf"&gt;invoke&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;args&lt;/span&gt;: &lt;span class="kp"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ScalarValue&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;])&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;-&amp;gt; &lt;span class="nb"&gt;Result&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ScalarValue&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/div&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;p&gt;One call per row. Every call re-entered the vtable, re-matched on the argument&#10;types, allocated a &lt;code&gt;ScalarValue&lt;/code&gt; for the result, and then the caller had to&#10;un-pack that &lt;code&gt;ScalarValue&lt;/code&gt; into a batch. For a &lt;code&gt;UInt8&lt;/code&gt; column, that is 20x the&#10;memory traffic of the actual work, plus N virtual calls, plus N allocations.&lt;/p&gt;&#10;&lt;p&gt;The modern API is:&lt;/p&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;rust&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;div class="highlight"&gt;&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-rust" data-lang="rust"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// datafusion/expr/src/udf.rs:702&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;fn&lt;/span&gt; &lt;span class="nf"&gt;invoke_with_args&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;args&lt;/span&gt;: &lt;span class="nc"&gt;ScalarFunctionArgs&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;-&amp;gt; &lt;span class="nb"&gt;Result&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ColumnarValue&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/div&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;p&gt;and the difference is not cosmetic — it changes what the function body can&#10;even be. The body receives &lt;code&gt;ArrayRef&lt;/code&gt;s and is expected to call Arrow&amp;rsquo;s&#10;vectorized compute kernels (&lt;code&gt;arrow::compute::kernels&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;take&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;filter&lt;/code&gt;,&#10;&lt;code&gt;comparison&lt;/code&gt;, &amp;hellip;). The per-row loop is gone, not moved.&lt;/p&gt;&#10;&lt;h2 id="columnarvalue-the-currency"&gt;&lt;code&gt;ColumnarValue&lt;/code&gt;: the currency&lt;/h2&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;rust&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;div class="highlight"&gt;&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-rust" data-lang="rust"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// datafusion/expr-common/src/columnar_value.rs:102&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;pub&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;enum&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;ColumnarValue&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="sd"&gt;/// Array of values&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Array&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ArrayRef&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="sd"&gt;/// A single value&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Scalar&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ScalarValue&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/div&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;p&gt;Two variants, because a value in a query can legitimately be either a column&#10;of N rows or one constant. The &lt;code&gt;Scalar&lt;/code&gt; variant is not a convenience: it is&#10;how literals and constant subexpressions avoid being materialised N times.&lt;/p&gt;&#10;&lt;p&gt;The leaves of the physical expression tree produce one or the other, and&#10;neither copies the data:&lt;/p&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;rust&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;div class="highlight"&gt;&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-rust" data-lang="rust"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// datafusion/physical-expr/src/expressions/column.rs:121&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;fn&lt;/span&gt; &lt;span class="nf"&gt;evaluate&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;batch&lt;/span&gt;: &lt;span class="kp"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="nc"&gt;RecordBatch&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;-&amp;gt; &lt;span class="nb"&gt;Result&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ColumnarValue&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;bounds_check&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;batch&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;schema&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;().&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;as_ref&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;())&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;?&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;Ok&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ColumnarValue&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;Array&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Arc&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;clone&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;batch&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;column&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;index&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;))))&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// datafusion/physical-expr/src/expressions/literal.rs:106&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;fn&lt;/span&gt; &lt;span class="nf"&gt;evaluate&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_batch&lt;/span&gt;: &lt;span class="kp"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="nc"&gt;RecordBatch&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;-&amp;gt; &lt;span class="nb"&gt;Result&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ColumnarValue&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;Ok&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ColumnarValue&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;Scalar&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;value&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;clone&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()))&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/div&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;p&gt;A column reference is an &lt;code&gt;Arc&lt;/code&gt; clone of the batch&amp;rsquo;s column — O(1), no data&#10;movement. A literal is a &lt;code&gt;ScalarValue&lt;/code&gt; clone — usually a small enum, no data&#10;movement either. So &amp;ldquo;evaluating the arguments&amp;rdquo; of a function is O(number of&#10;arguments), not O(rows × arguments).&lt;/p&gt;&#10;&lt;h2 id="the-per-batch-contract-precisely"&gt;The per-batch contract, precisely&lt;/h2&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;rust&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;div class="highlight"&gt;&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-rust" data-lang="rust"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// datafusion/physical-expr/src/scalar_function.rs:236&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;fn&lt;/span&gt; &lt;span class="nf"&gt;evaluate&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;batch&lt;/span&gt;: &lt;span class="kp"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="nc"&gt;RecordBatch&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;-&amp;gt; &lt;span class="nb"&gt;Result&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ColumnarValue&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;args&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;args&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;iter&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;().&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;map&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;|&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;e&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;|&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;e&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;evaluate&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;batch&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)).&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;collect&lt;/span&gt;::&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;Result&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;Vec&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&amp;gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;?&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;arg_fields&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;args&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;iter&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;().&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;map&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;|&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;e&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;|&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;e&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;return_field&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;batch&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;schema_ref&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;())).&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;collect&lt;/span&gt;::&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;Result&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;Vec&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&amp;gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;?&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;// evaluate the function&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;output&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;fun&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;invoke_with_args&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ScalarFunctionArgs&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;args&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;arg_fields&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;number_rows&lt;/span&gt;: &lt;span class="nc"&gt;batch&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;num_rows&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;return_field&lt;/span&gt;: &lt;span class="nc"&gt;Arc&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;clone&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;return_field&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;config_options&lt;/span&gt;: &lt;span class="nc"&gt;Arc&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;clone&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;config_options&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;})&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;?&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;if&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ColumnarValue&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;Array&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;array&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;output&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;array&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;len&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;!=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;batch&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;num_rows&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;// If the arguments are a non-empty slice of scalar values, we can assume that&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;// returning a one-element array is equivalent to returning a scalar.&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;preserve_scalar&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;array&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;len&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;==&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="mi"&gt;1&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;!&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;input_empty&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;input_all_scalar&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;if&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;preserve_scalar&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ScalarValue&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;try_from_array&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;array&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="mi"&gt;0&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;).&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;map&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ColumnarValue&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;Scalar&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;else&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="fm"&gt;internal_err!&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="s"&gt;&amp;#34;UDF {} returned a different number of rows than expected. ...&amp;#34;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;};&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;Ok&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;output&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/div&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;p&gt;Four things to notice:&lt;/p&gt;&#10;&lt;ol&gt;&#10;&lt;li&gt;&lt;strong&gt;One call.&lt;/strong&gt; &lt;code&gt;invoke_with_args&lt;/code&gt; is called exactly once per batch per&#10;function node.&lt;/li&gt;&#10;&lt;li&gt;&lt;strong&gt;&lt;code&gt;number_rows&lt;/code&gt; is passed explicitly.&lt;/strong&gt; The function is told how many rows&#10;the batch has, so it can produce a result of the right length even if all of&#10;its inputs were scalars.&lt;/li&gt;&#10;&lt;li&gt;&lt;strong&gt;The output length is checked.&lt;/strong&gt; A function that returns the wrong number&#10;of rows is an internal error, caught at the boundary rather than producing a&#10;corrupt batch downstream.&lt;/li&gt;&#10;&lt;li&gt;&lt;strong&gt;The scalar round-trip is preserved.&lt;/strong&gt; If every argument was a scalar and&#10;the function returns a one-element array, it is converted back to a&#10;&lt;code&gt;ColumnarValue::Scalar&lt;/code&gt;. That keeps &lt;code&gt;SELECT 1 + 1&lt;/code&gt; from becoming a&#10;one-element array that then has to be broadcast everywhere.&lt;/li&gt;&#10;&lt;/ol&gt;&#10;&lt;p&gt;There is also a debug-only assertion in &lt;code&gt;ScalarUDF::invoke_with_args&lt;/code&gt;&#10;(&lt;code&gt;datafusion/expr/src/udf.rs:267&lt;/code&gt;) that the returned data type matches the&#10;type promised at planning time — free correctness checking in debug builds,&#10;free in release builds.&lt;/p&gt;&#10;&lt;h2 id="the-cost-of-the-uniform-api-broadcasting-scalars"&gt;The cost of the uniform API: broadcasting scalars&lt;/h2&gt;&#10;&lt;p&gt;Here is the honest trade-off. To write one array kernel and use it for both&#10;&lt;code&gt;f(column)&lt;/code&gt; and &lt;code&gt;f(1)&lt;/code&gt;, the scalar has to be &lt;em&gt;expanded&lt;/em&gt; into an array of&#10;&lt;code&gt;num_rows&lt;/code&gt;:&lt;/p&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;rust&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;div class="highlight"&gt;&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-rust" data-lang="rust"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// datafusion/expr-common/src/columnar_value.rs:192&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;pub&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;fn&lt;/span&gt; &lt;span class="nf"&gt;to_array&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;num_rows&lt;/span&gt;: &lt;span class="kt"&gt;usize&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;-&amp;gt; &lt;span class="nb"&gt;Result&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ArrayRef&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;Ok&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;match&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ColumnarValue&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;Array&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;array&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Arc&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;clone&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;array&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ColumnarValue&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;Scalar&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;scalar&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;scalar&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;to_array_of_size&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;num_rows&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;?&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;})&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/div&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;p&gt;&lt;code&gt;f(1)&lt;/code&gt; over a million rows therefore materialises a million copies of &lt;code&gt;1&lt;/code&gt;&#10;before the kernel runs. That is a real cost, and the type&amp;rsquo;s own documentation&#10;says so:&lt;/p&gt;&#10;&lt;blockquote&gt;&#10;&lt;p&gt;Because all functions must handle &lt;code&gt;ArrayRef&lt;/code&gt;, it is convenient to convert&#10;&lt;code&gt;ColumnarValue::Scalar&lt;/code&gt;s using &lt;code&gt;into_array&lt;/code&gt;. However, it is often much more&#10;performant to provide a different, implementation that handles scalar values&#10;differently&#10;— &lt;code&gt;datafusion/expr-common/src/columnar_value.rs:90-100&lt;/code&gt;&lt;/p&gt;&#10;&lt;/blockquote&gt;&#10;&lt;p&gt;The standard helper handles the common case for you. &lt;code&gt;make_scalar_function&lt;/code&gt;&#10;(&lt;code&gt;datafusion/functions/src/utils.rs:113&lt;/code&gt;) is the glue between the&#10;&lt;code&gt;ColumnarValue&lt;/code&gt; world and the &lt;code&gt;ArrayRef&lt;/code&gt; world:&lt;/p&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;rust&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;div class="highlight"&gt;&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-rust" data-lang="rust"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// datafusion/functions/src/utils.rs:120&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;move&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;|&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;args&lt;/span&gt;: &lt;span class="kp"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ColumnarValue&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;]&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;|&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;// first, identify if any of the arguments is an Array. If yes, store its `len`,&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;// as any scalar will need to be converted to an array of len `len`.&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;len&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;args&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;iter&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;().&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;fold&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;Option&lt;/span&gt;::&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;usize&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;::&lt;span class="nb"&gt;None&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;|&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;acc&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;arg&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;|&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;match&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;arg&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ColumnarValue&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;Scalar&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;acc&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ColumnarValue&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;Array&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;a&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;Some&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;a&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;len&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()),&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;});&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;is_scalar&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;len&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;is_none&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;inferred_length&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;len&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;unwrap_or&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="mi"&gt;1&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;args&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;args&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;iter&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;zip&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;hints&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;iter&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;().&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;chain&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;std&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;iter&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;repeat&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Hint&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;Pad&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)))&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;map&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;|&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;arg&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;hint&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;|&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;expansion_len&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;match&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;hint&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Hint&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;AcceptsSingular&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="mi"&gt;1&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Hint&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;Pad&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;inferred_length&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;};&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;arg&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;to_array&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;expansion_len&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;})&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;collect&lt;/span&gt;::&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;Result&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;Vec&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&amp;gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;?&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;result&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;inner&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;args&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;if&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;is_scalar&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;// If all inputs are scalar, keeps output as scalar&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;result&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;result&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;and_then&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;|&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;arr&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;|&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ScalarValue&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;try_from_array&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;arr&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="mi"&gt;0&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;));&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;result&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;map&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ColumnarValue&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;Scalar&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;else&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;result&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;map&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ColumnarValue&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;Array&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/div&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;p&gt;Read it as three rules:&lt;/p&gt;&#10;&lt;ul&gt;&#10;&lt;li&gt;The batch length is inferred from the first array argument.&lt;/li&gt;&#10;&lt;li&gt;Scalars are padded to that length (or kept at length 1 if the &lt;code&gt;Hint&lt;/code&gt; says&#10;the argument is singular, e.g. a &amp;ldquo;delta&amp;rdquo; in &lt;code&gt;date_bin&lt;/code&gt;).&lt;/li&gt;&#10;&lt;li&gt;If &lt;em&gt;every&lt;/em&gt; argument was a scalar, the result is collapsed back to a scalar.&lt;/li&gt;&#10;&lt;/ul&gt;&#10;&lt;p&gt;That last rule is why &lt;code&gt;SELECT 1 + 1&lt;/code&gt; stays a scalar all the way down, and why&#10;&lt;code&gt;SELECT f(1) FROM t&lt;/code&gt; does not allocate a million-element array just to read&#10;element 0.&lt;/p&gt;&#10;&lt;p&gt;The performance-minded escape hatch is to look at &lt;code&gt;args.args&lt;/code&gt; directly and&#10;match on &lt;code&gt;ColumnarValue::Scalar&lt;/code&gt; vs &lt;code&gt;ColumnarValue::Array&lt;/code&gt; yourself, writing&#10;two code paths. &lt;code&gt;datafusion/functions-nested/src/utils.rs:230&lt;/code&gt; has a simpler&#10;variant of the same helper for the nested-function package, and&#10;&lt;code&gt;datafusion/functions/src/utils.rs:164&lt;/code&gt; (&lt;code&gt;calculate_binary_math&lt;/code&gt;) shows the&#10;&amp;ldquo;handle the scalar operand specially&amp;rdquo; pattern for binary math.&lt;/p&gt;&#10;&lt;h2 id="nested-values-where-per-row-work-is-unavoidable"&gt;Nested values: where per-row work is unavoidable&lt;/h2&gt;&#10;&lt;p&gt;Now the interesting case. &lt;code&gt;make_array(1, 2, 3)&lt;/code&gt; does not just compute&#10;something per row — it &lt;em&gt;builds a new array whose shape depends on the row&lt;/em&gt;.&#10;Each output row is a list of N elements, one from each input column:&lt;/p&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;text&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;pre tabindex="0"&gt;&lt;code&gt;┌─────────┐ ┌─────────┐ ┌──────────────┐&#10;│ ┌─────┐ │ │ ┌─────┐ │ │ ┌──────────┐ │&#10;│ │ A │ │ │ │ X │ │ │ │ [A, X] │ │&#10;│ ├─────┤ │ │ ├─────┤ │ │ ├──────────┤ │&#10;│ │NULL │ │ │ │ Y │ │──────────▶│ │[NULL, Y] │ │&#10;│ ├─────┤ │ │ ├─────┤ │ │ ├──────────┤ │&#10;│ │ C │ │ │ │ Z │ │ │ │ [C, Z] │ │&#10;│ └─────┘ │ │ └─────┘ │ │ └──────────┘ │&#10;└─────────┘ └─────────┘ └──────────────┘&#10; col1 col2 output&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;p&gt;The implementation (&lt;code&gt;datafusion/functions-nested/src/make_array.rs:195&lt;/code&gt;)&#10;builds a &lt;code&gt;MutableArrayData&lt;/code&gt; over all the input arrays and then walks the rows&#10;appending one element per column:&lt;/p&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;rust&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;div class="highlight"&gt;&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-rust" data-lang="rust"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// datafusion/functions-nested/src/make_array.rs:227&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;num_rows&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;args&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="mi"&gt;0&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;].&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;len&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;for&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;row_idx&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;in&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="mi"&gt;0&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;..&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;num_rows&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;for&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;arr_idx&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;arg&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;in&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;args&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;iter&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;().&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;enumerate&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;if&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;!&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;arg&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;as_any&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;().&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;is&lt;/span&gt;::&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;NullArray&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;!&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;arg&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;is_null&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;row_idx&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;arg&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;is_valid&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;row_idx&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;mutable&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;try_extend&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;arr_idx&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;row_idx&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;row_idx&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;+&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="mi"&gt;1&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;?&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;else&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;mutable&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;try_extend_nulls&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="mi"&gt;1&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;?&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;offsets&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;push&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;O&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;usize_as&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;mutable&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;len&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()));&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;data&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;mutable&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;freeze&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="nb"&gt;Ok&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Arc&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;new&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;GenericListArray&lt;/span&gt;::&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;O&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;try_new&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Arc&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;new&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Field&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;new&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;field_name&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;data_type&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="kc"&gt;true&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)),&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;OffsetBuffer&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;new&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;offsets&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;into&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()),&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;arrow&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;array&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;make_array&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;data&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;None&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;?&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;))&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/div&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;p&gt;This &lt;em&gt;is&lt;/em&gt; a per-row loop — it has to be, the output shape is per row. But&#10;notice what it is not: it is not a virtual call per row, it does not allocate&#10;per row (the &lt;code&gt;MutableArrayData&lt;/code&gt; buffer grows amortised and is frozen once),&#10;and the null handling is inline. The offsets are built in the same pass, so&#10;there is no second traversal. The alternative — per-row &lt;code&gt;ScalarValue&lt;/code&gt;&#10;construction followed by a bulk &lt;code&gt;ListArray&lt;/code&gt; build — would allocate a million&#10;&lt;code&gt;ScalarValue&lt;/code&gt;s.&lt;/p&gt;&#10;&lt;p&gt;&lt;code&gt;named_struct&lt;/code&gt; (&lt;code&gt;datafusion/functions/src/core/named_struct.rs:155&lt;/code&gt;) takes the&#10;zero-copy route where it can:&lt;/p&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;rust&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;div class="highlight"&gt;&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-rust" data-lang="rust"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;values&lt;/span&gt;: &lt;span class="nb"&gt;Vec&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ColumnarValue&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;args&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;args&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;as_chunks&lt;/span&gt;::&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="mi"&gt;2&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;().&lt;/span&gt;&lt;span class="mf"&gt;0.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;iter&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;map&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;|&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_name&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;value&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;]&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;|&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;value&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;clone&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()).&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;collect&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;arrays&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ColumnarValue&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;values_to_arrays&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;values&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;?&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="nb"&gt;Ok&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ColumnarValue&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;Array&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Arc&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;new&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;StructArray&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;new&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;fields&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;clone&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(),&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;arrays&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;None&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;))))&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/div&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;p&gt;&lt;code&gt;StructArray::new&lt;/code&gt; takes the child arrays &lt;em&gt;as they are&lt;/em&gt; — for column arguments&#10;that is zero copy. Only scalar arguments get broadcast (via&#10;&lt;code&gt;values_to_arrays&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;columnar_value.rs:249&lt;/code&gt;), and only because a &lt;code&gt;StructArray&lt;/code&gt;&#10;requires all children to have the same length.&lt;/p&gt;&#10;&lt;p&gt;Note that &lt;code&gt;named_struct&lt;/code&gt; also has to reject non-constant field names at&#10;planning time (&lt;code&gt;return_field_from_args&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;named_struct.rs:98-137&lt;/code&gt;): the&#10;&lt;em&gt;schema&lt;/em&gt; of a struct depends on the &lt;em&gt;values&lt;/em&gt; of its first argument, so this&#10;function&amp;rsquo;s return type can only be computed from literals. This is a general&#10;pattern — when a function&amp;rsquo;s output type depends on its arguments&amp;rsquo; values, the&#10;type has to be resolved at plan time, and the argument evaluation has to&#10;happen then, not at runtime.&lt;/p&gt;&#10;&lt;h2 id="per-batch-does-not-mean-per-group-of-rows"&gt;&amp;ldquo;Per batch&amp;rdquo; does not mean &amp;ldquo;per group of rows&amp;rdquo;&lt;/h2&gt;&#10;&lt;p&gt;A common misreading: if the function is called once per batch, then&#10;&lt;code&gt;random()&lt;/code&gt; would return the same value for every row. It does not — because&#10;the function is &lt;em&gt;told&lt;/em&gt; the row count:&lt;/p&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;rust&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;div class="highlight"&gt;&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-rust" data-lang="rust"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// datafusion/functions/src/math/random.rs:82&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;fn&lt;/span&gt; &lt;span class="nf"&gt;invoke_with_args&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;args&lt;/span&gt;: &lt;span class="nc"&gt;ScalarFunctionArgs&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;-&amp;gt; &lt;span class="nb"&gt;Result&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ColumnarValue&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;mut&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;rng&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;rng&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;mut&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;values&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="fm"&gt;vec!&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="mf"&gt;0.0&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;args&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;number_rows&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;];&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;// Equivalent to set each element with rng.random_range(0.0..1.0), but more efficient&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;rng&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;fill&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;mut&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;values&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;..&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;]);&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;Ok&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ColumnarValue&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;Array&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Arc&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;new&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Float64Array&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;from&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;values&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;))))&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/div&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;p&gt;One RNG, one &lt;code&gt;Vec&amp;lt;f64&amp;gt;&lt;/code&gt;, one Arrow array — but N &lt;em&gt;distinct&lt;/em&gt; values. The&#10;batch-at-a-time API does not force constant semantics; it just moves the&#10;decision about how to produce per-row variation into the function, where it&#10;can be done efficiently. What it &lt;em&gt;does&lt;/em&gt; forbid is the optimizer from assuming&#10;the call is repeatable, which is exactly what &lt;code&gt;Volatility::Volatile&lt;/code&gt; encodes&#10;(see the signature article).&lt;/p&gt;&#10;&lt;h2 id="from-expr-to-columnarvalue"&gt;From &lt;code&gt;Expr&lt;/code&gt; to &lt;code&gt;ColumnarValue&lt;/code&gt;&lt;/h2&gt;&#10;&lt;p&gt;The logical plan is a tree of &lt;code&gt;Expr&lt;/code&gt;&#10;(&lt;code&gt;datafusion/expr/src/expr.rs:327&lt;/code&gt;), and a scalar call is one node:&lt;/p&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;rust&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;div class="highlight"&gt;&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-rust" data-lang="rust"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// datafusion/expr/src/expr.rs:950&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;pub&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;struct&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;ScalarFunction&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="sd"&gt;/// The function&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;pub&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;func&lt;/span&gt;: &lt;span class="nc"&gt;Arc&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;crate&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;ScalarUDF&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="sd"&gt;/// List of expressions to feed to the functions as arguments&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;pub&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;args&lt;/span&gt;: &lt;span class="nb"&gt;Vec&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Expr&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/div&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;p&gt;The &lt;code&gt;Expr&lt;/code&gt; tree is a &lt;em&gt;description&lt;/em&gt; of what to compute; it is manipulated by&#10;the optimizer, hashed, compared, and rewritten. It never runs. At physical&#10;planning time it is lowered into a tree of &lt;code&gt;PhysicalExpr&lt;/code&gt; — where the scalar&#10;call becomes &lt;code&gt;ScalarFunctionExpr&lt;/code&gt; with a &lt;code&gt;Vec&amp;lt;Arc&amp;lt;dyn PhysicalExpr&amp;gt;&amp;gt;&lt;/code&gt; of&#10;children — and &lt;em&gt;that&lt;/em&gt; tree is what runs, once per batch, producing&#10;&lt;code&gt;ColumnarValue&lt;/code&gt;s.&lt;/p&gt;&#10;&lt;p&gt;The two trees have different jobs:&lt;/p&gt;&#10;&lt;ul&gt;&#10;&lt;li&gt;&lt;code&gt;Expr&lt;/code&gt; is a description with types, spans, and metadata. It is cheap to&#10;clone, expensive to hash, and it is what the optimizer reasons about.&lt;/li&gt;&#10;&lt;li&gt;&lt;code&gt;PhysicalExpr&lt;/code&gt; is an executable plan fragment. It holds an &lt;code&gt;Arc&amp;lt;ScalarUDF&amp;gt;&lt;/code&gt;&#10;(so the signature and the implementation are shared, not copied), the&#10;argument expressions, and the resolved return field. It is built once per&#10;query and reused for every batch.&lt;/li&gt;&#10;&lt;/ul&gt;&#10;&lt;p&gt;The &lt;code&gt;Expr&lt;/code&gt; tree is where a &amp;ldquo;constant&amp;rdquo; stays a constant: &lt;code&gt;Expr::Literal&lt;/code&gt; is&#10;folded by the simplifier (if the function is not volatile) into a&#10;&lt;code&gt;ScalarValue&lt;/code&gt;, and the physical planner turns it into a &lt;code&gt;Literal&lt;/code&gt; physical&#10;expression whose &lt;code&gt;evaluate&lt;/code&gt; returns &lt;code&gt;ColumnarValue::Scalar&lt;/code&gt;. That is the&#10;mechanism by which &amp;ldquo;evaluate the arguments once per batch&amp;rdquo; also means &amp;ldquo;don&amp;rsquo;t&#10;evaluate constant arguments at all&amp;rdquo;.&lt;/p&gt;&#10;&lt;h2 id="trade-offs-and-rough-edges"&gt;Trade-offs and rough edges&lt;/h2&gt;&#10;&lt;ul&gt;&#10;&lt;li&gt;&lt;strong&gt;Broadcasting is a real copy.&lt;/strong&gt; &lt;code&gt;f(1)&lt;/code&gt; over N rows materialises N values.&#10;The &lt;code&gt;Hint::AcceptsSingular&lt;/code&gt; escape hatch and hand-written scalar fast paths&#10;exist precisely to avoid it, but they are opt-in and easy to forget.&lt;/li&gt;&#10;&lt;li&gt;&lt;strong&gt;The output length check is a runtime cost.&lt;/strong&gt; One comparison per function&#10;node per batch. Cheap, but it is why the &amp;ldquo;return a one-element array for&#10;scalar inputs&amp;rdquo; case has to be special-cased rather than just allowed.&lt;/li&gt;&#10;&lt;li&gt;&lt;strong&gt;&lt;code&gt;arg_fields&lt;/code&gt; is recomputed per batch.&lt;/strong&gt; &lt;code&gt;ScalarFunctionExpr::evaluate&lt;/code&gt;&#10;calls &lt;code&gt;return_field&lt;/code&gt; on every child on every batch&#10;(&lt;code&gt;scalar_function.rs:243-248&lt;/code&gt;). For a &lt;code&gt;Column&lt;/code&gt; that is an &lt;code&gt;Arc&lt;/code&gt; clone of a&#10;schema field; for a &lt;code&gt;Literal&lt;/code&gt; it is a field clone. It is not free, and it is&#10;pure overhead that could be hoisted into the constructor. It is, however,&#10;small compared to the work the function is about to do.&lt;/li&gt;&#10;&lt;li&gt;&lt;strong&gt;Nested builders are per row by necessity.&lt;/strong&gt; &lt;code&gt;make_array&lt;/code&gt; and friends walk&#10;rows. The mitigation is amortisation (&lt;code&gt;MutableArrayData&lt;/code&gt;, a single &lt;code&gt;freeze()&lt;/code&gt;,&#10;offsets built in the same pass) and the avoidance of per-row allocation.&lt;/li&gt;&#10;&lt;li&gt;&lt;strong&gt;The scalar/array duality leaks into every UDF.&lt;/strong&gt; Every author has to&#10;decide: do I handle &lt;code&gt;ColumnarValue::Scalar&lt;/code&gt; specially, or do I let&#10;&lt;code&gt;make_scalar_function&lt;/code&gt; broadcast for me? Both are legitimate; the second is&#10;simpler and the first is faster. The API does not force a choice, which is&#10;exactly why performance varies between functions that look identical from&#10;the outside.&lt;/li&gt;&#10;&lt;li&gt;&lt;strong&gt;Bigger batches amortise everything.&lt;/strong&gt; The per-batch overhead (vtable call,&#10;length check, field lookups) is amortised over &lt;code&gt;batch_size&lt;/code&gt; rows, so a&#10;function that is cheap per row can still be a measurable cost on 8 KiB&#10;batches. The vectorised API makes the &lt;em&gt;per-row&lt;/em&gt; cost small; it does not make&#10;the &lt;em&gt;per-batch&lt;/em&gt; cost zero.&lt;/li&gt;&#10;&lt;/ul&gt;&#10;</content:encoded></item><item><title>How DataFusion Approximates Quantiles with a Mergeable t-Digest (and Distinct Counts with HyperLogLog)</title><link>https://articles.9j.nz/posts/how-datafusion-computes-approximate-quantiles-with-a-mergeable-t-digest/</link><pubDate>Wed, 21 Oct 2026 00:37:00 +0000</pubDate><dc:creator>Jay Hubbert</dc:creator><guid isPermaLink="true">https://articles.9j.nz/posts/how-datafusion-computes-approximate-quantiles-with-a-mergeable-t-digest/</guid><category>datafusion</category><category>functions</category><category>performance</category><category>internals</category><description>The t-digest centroid sketch in DataFusion, how its state merges across partitions, why it is not exactly order-independent, and how HyperLogLog differs.</description><content:encoded>&lt;blockquote&gt;&#10;&lt;p&gt;&lt;strong&gt;TL;DR:&lt;/strong&gt; &lt;code&gt;approx_percentile_cont&lt;/code&gt; keeps a bounded set of &lt;em&gt;centroids&lt;/em&gt; — a mean&#10;and a weight each — instead of the raw values. The state is just those&#10;centroids plus &lt;code&gt;sum&lt;/code&gt;/&lt;code&gt;count&lt;/code&gt;/&lt;code&gt;min&lt;/code&gt;/&lt;code&gt;max&lt;/code&gt;, so a partial aggregate can hand it&#10;to a final aggregate over the wire and the final aggregate folds the centroid&#10;lists together. The catch: merging re-compresses, so the result depends&#10;slightly on how the data was partitioned. HyperLogLog, used by&#10;&lt;code&gt;approx_distinct&lt;/code&gt;, &lt;em&gt;is&lt;/em&gt; exactly mergeable (register-wise &lt;code&gt;max&lt;/code&gt;), and DataFusion&#10;even gives it a sparse representation so a group with three distinct values&#10;does not cost 16 KiB.&lt;/p&gt;&#10;&lt;/blockquote&gt;&#10;&lt;h2 id="the-problem-an-exact-median-is-not-mergeable"&gt;The problem: an exact median is not mergeable&lt;/h2&gt;&#10;&lt;p&gt;&lt;code&gt;SELECT percentile_cont(0.5) WITHIN GROUP (ORDER BY x) FROM t&lt;/code&gt; needs every&#10;value of &lt;code&gt;x&lt;/code&gt;, sorted. That is fine until you want to parallelize it: the&#10;partial phase on partition 0 has 10 million values, the partial phase on&#10;partition 1 has 10 million more, and the final phase has to combine them&#10;into one answer. If the aggregate function is &amp;ldquo;sort everything&amp;rdquo;, the state is&#10;&amp;ldquo;everything&amp;rdquo;, and the shuffle moves all the data.&lt;/p&gt;&#10;&lt;p&gt;An aggregate is only parallelizable if its &lt;em&gt;state&lt;/em&gt; is small and &lt;em&gt;mergeable&lt;/em&gt;.&#10;&lt;code&gt;sum&lt;/code&gt; is the archetype: state is one &lt;code&gt;i64&lt;/code&gt;, merge is addition. &lt;code&gt;count&lt;/code&gt; likewise.&#10;&lt;code&gt;percentile_cont&lt;/code&gt; is not: its state is the whole multiset.&lt;/p&gt;&#10;&lt;p&gt;Sketch algorithms fix this by keeping an &lt;em&gt;approximate&lt;/em&gt; state that is small and&#10;mergeable. DataFusion ships two of them: a &lt;strong&gt;t-digest&lt;/strong&gt; for quantiles&#10;(&lt;code&gt;datafusion/functions-aggregate-common/src/tdigest.rs&lt;/code&gt;) and a &lt;strong&gt;HyperLogLog&lt;/strong&gt;&#10;for distinct counts (&lt;code&gt;datafusion/functions-aggregate/src/hyperloglog.rs&lt;/code&gt;).&lt;/p&gt;&#10;&lt;h2 id="the-t-digest-data-structure"&gt;The t-digest data structure&lt;/h2&gt;&#10;&lt;p&gt;The t-digest (Dunning&amp;rsquo;s 2019 paper, arXiv:1902.04023) is a &amp;ldquo;clustering&amp;rdquo;&#10;sketch: instead of storing values, it stores &lt;em&gt;centroids&lt;/em&gt;, each of which is a&#10;weighted average:&lt;/p&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;rust&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;div class="highlight"&gt;&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-rust" data-lang="rust"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// datafusion/functions-aggregate-common/src/tdigest.rs:54&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;pub&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;struct&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;Centroid&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;mean&lt;/span&gt;: &lt;span class="kt"&gt;f64&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;weight&lt;/span&gt;: &lt;span class="kt"&gt;f64&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/div&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;p&gt;and the digest itself is:&lt;/p&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;rust&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;div class="highlight"&gt;&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-rust" data-lang="rust"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// datafusion/functions-aggregate-common/src/tdigest.rs:98&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;pub&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;struct&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;TDigest&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;centroids&lt;/span&gt;: &lt;span class="nb"&gt;Vec&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Centroid&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;max_size&lt;/span&gt;: &lt;span class="kt"&gt;usize&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;// default 100 (DEFAULT_MAX_SIZE, tdigest.rs:39)&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;sum&lt;/span&gt;: &lt;span class="kt"&gt;f64&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;count&lt;/span&gt;: &lt;span class="kt"&gt;f64&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;max&lt;/span&gt;: &lt;span class="kt"&gt;f64&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;min&lt;/span&gt;: &lt;span class="kt"&gt;f64&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/div&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;p&gt;The magic is &lt;em&gt;which&lt;/em&gt; values get merged together. A naive &amp;ldquo;keep the first 100&#10;distinct values&amp;rdquo; is useless for quantiles. A t-digest merges neighbouring&#10;values, but only when the resulting cluster is small enough, and the&#10;&amp;ldquo;small enough&amp;rdquo; threshold depends on &lt;em&gt;where in the distribution&lt;/em&gt; the cluster&#10;sits. That is the scale function:&lt;/p&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;rust&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;div class="highlight"&gt;&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-rust" data-lang="rust"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// datafusion/functions-aggregate-common/src/tdigest.rs:188&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;fn&lt;/span&gt; &lt;span class="nf"&gt;k_to_q&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;k&lt;/span&gt;: &lt;span class="kt"&gt;u64&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;d&lt;/span&gt;: &lt;span class="kt"&gt;usize&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;-&amp;gt; &lt;span class="kt"&gt;f64&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;k_div_d&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;k&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;as&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;f64&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;/&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;d&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;as&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;f64&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;if&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;k_div_d&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="mf"&gt;0.5&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;base&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="mf"&gt;1.0&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;-&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;k_div_d&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="mf"&gt;1.0&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;-&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="mf"&gt;2.0&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;*&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;base&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;*&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;base&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;else&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="mf"&gt;2.0&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;*&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;k_div_d&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;*&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;k_div_d&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/div&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;p&gt;&lt;code&gt;k&lt;/code&gt; is the index of the centroid, &lt;code&gt;d&lt;/code&gt; is &lt;code&gt;max_size&lt;/code&gt;. The quantile &lt;code&gt;q&lt;/code&gt; a&#10;centroid is allowed to &amp;ldquo;cover&amp;rdquo; is &lt;code&gt;k_to_q(k, d)&lt;/code&gt;: near the tails the curve is&#10;flat, so a single centroid there may represent a &lt;em&gt;tiny&lt;/em&gt; slice of the&#10;distribution, and near the median it is steep, so centroids there are allowed&#10;to be fat. Practically: &lt;strong&gt;the tails are precise and the middle is fuzzy&lt;/strong&gt;,&#10;which is exactly what you want from a quantile sketch — nobody cares whether&#10;&lt;code&gt;p50&lt;/code&gt; is off by 0.1%, everybody cares whether &lt;code&gt;p99.9&lt;/code&gt; is right.&lt;/p&gt;&#10;&lt;p&gt;The compression loop is a single pass over the sorted values, accumulating&#10;weights until the limit for the current centroid index is exceeded:&lt;/p&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;rust&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;div class="highlight"&gt;&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-rust" data-lang="rust"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// datafusion/functions-aggregate-common/src/tdigest.rs:285 (inside merge_sorted_f64)&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;if&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;weight_so_far&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;q_limit_times_count&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;sums_to_merge&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;+=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;next_sum&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;weights_to_merge&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;+=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;next&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;weight&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;else&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;result&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;sum&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;+=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;curr&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;add&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;sums_to_merge&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;weights_to_merge&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;compressed&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;push&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;curr&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;clone&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;());&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;q_limit_times_count&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;Self&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;k_to_q&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;k_limit&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;max_size&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;*&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;result&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;count&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;k_limit&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;+=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="mi"&gt;1&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;curr&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;next&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/div&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;p&gt;Note &lt;code&gt;q_limit_times_count&lt;/code&gt; is a fraction of the &lt;em&gt;total count&lt;/em&gt;, so the digest&#10;re-balances itself as more data arrives: the same digest that held 100 values&#10;in 20 centroids will hold 100 million values in 100 centroids, still with the&#10;tail clusters small.&lt;/p&gt;&#10;&lt;h2 id="making-the-digest-mergeable"&gt;Making the digest mergeable&lt;/h2&gt;&#10;&lt;p&gt;Merging two digests means merging their centroid &lt;em&gt;lists&lt;/em&gt;. The lists are sorted&#10;by mean, so the merge is a sorted merge followed by a re-compression pass with&#10;the same scale function. For more than two digests, DataFusion does a&#10;bottom-up merge sort over the concatenated centroid lists:&lt;/p&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;rust&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;div class="highlight"&gt;&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-rust" data-lang="rust"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// datafusion/functions-aggregate-common/src/tdigest.rs:357&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;pub&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;fn&lt;/span&gt; &lt;span class="nf"&gt;merge_digests&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="na"&gt;&amp;#39;a&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;digests&lt;/span&gt;: &lt;span class="nc"&gt;impl&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;IntoIterator&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Item&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="na"&gt;&amp;#39;a&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TDigest&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;-&amp;gt; &lt;span class="nc"&gt;TDigest&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;// ... concatenate all centroids ...&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;mut&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;digests_per_block&lt;/span&gt;: &lt;span class="kt"&gt;usize&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="mi"&gt;1&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;while&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;digests_per_block&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;starts&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;len&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;for&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;i&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;in&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="mi"&gt;0&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;..&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;starts&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;len&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()).&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;step_by&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;digests_per_block&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;*&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="mi"&gt;2&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;// ... Self::external_merge(&amp;amp;mut centroids, first, middle, last, &amp;amp;mut merge_buffer)&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;digests_per_block&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;*=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="mi"&gt;2&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;// ... then re-compress under the k_to_q limits ...&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/div&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;p&gt;&lt;code&gt;external_merge&lt;/code&gt; (&lt;code&gt;tdigest.rs:310&lt;/code&gt;) is a textbook two-pointer merge into a&#10;scratch buffer, then copy back. Bottom-up merging (&lt;code&gt;digests_per_block *= 2&lt;/code&gt;)&#10;keeps the total work O(n log n) in the number of digests, and it is done on&#10;&lt;em&gt;flat centroid arrays&lt;/em&gt;, not on nested structures — no per-digest allocation in&#10;the inner loop.&lt;/p&gt;&#10;&lt;h2 id="serializing-the-state-so-it-can-cross-a-shuffle"&gt;Serializing the state so it can cross a shuffle&lt;/h2&gt;&#10;&lt;p&gt;The state has to be Arrow data. &lt;code&gt;TDigest::to_scalar_state&lt;/code&gt;&#10;(&lt;code&gt;tdigest.rs:576&lt;/code&gt;) packs it into six scalars:&lt;/p&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;text&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;pre tabindex="0"&gt;&lt;code&gt; ┌────────┬────────┬────────┬───────┬────────┬────────┐&#10; │max_size│ sum │ count │ max │ min │centroid│&#10; └────────┴────────┴────────┴───────┴────────┴────────┘&#10; │&#10; ┌─────────────────────┘&#10; ▼&#10; ┌ List ───┐&#10; │ mean │&#10; │ weight │ &amp;lt;- Centroid 1&#10; │ mean │&#10; │ weight │ &amp;lt;- Centroid 2&#10; └─────────┘&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;p&gt;and &lt;code&gt;from_scalar_state&lt;/code&gt; (&lt;code&gt;tdigest.rs:605&lt;/code&gt;) reverses it. The centroids are&#10;packed as a flat &lt;code&gt;List&amp;lt;Float64&amp;gt;&lt;/code&gt; of &lt;code&gt;[mean, weight, mean, weight, ...]&lt;/code&gt; — a&#10;deliberately boring layout, because it round-trips through Arrow without&#10;custom serialization.&lt;/p&gt;&#10;&lt;p&gt;DataFusion&amp;rsquo;s aggregate wires this up with seven state columns&#10;(&lt;code&gt;datafusion/functions-aggregate/src/approx_percentile_cont.rs:250&lt;/code&gt;): the six&#10;digest fields plus the percentile itself. The percentile has to travel with&#10;the state because the final phase does not have the original arguments — it&#10;only has the state. &lt;code&gt;STATE_PERCENTILE_IDX = 6&lt;/code&gt; (&lt;code&gt;approx_percentile_cont.rs:52&lt;/code&gt;)&#10;marks that column, and &lt;code&gt;merge_batch&lt;/code&gt; reads it back out:&lt;/p&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;rust&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;div class="highlight"&gt;&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-rust" data-lang="rust"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// datafusion/functions-aggregate/src/approx_percentile_cont.rs:461&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;fn&lt;/span&gt; &lt;span class="nf"&gt;merge_batch&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;mut&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;states&lt;/span&gt;: &lt;span class="kp"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ArrayRef&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;])&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;-&amp;gt; &lt;span class="nb"&gt;Result&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;if&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;Some&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;percentile_array&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;states&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;get&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="no"&gt;STATE_PERCENTILE_IDX&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;percentile&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;resolve&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;percentile_array&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;?&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;tdigest_states&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;states&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;..&lt;/span&gt;&lt;span class="no"&gt;STATE_PERCENTILE_IDX&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;];&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;states&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="mi"&gt;0&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;..&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;tdigest_states&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="mi"&gt;0&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;].&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;len&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;())&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;map&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;|&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;index&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;|&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;tdigest_states&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;iter&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;map&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;|&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;array&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;|&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ScalarValue&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;try_from_array&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;array&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;index&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;))&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;collect&lt;/span&gt;::&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;Result&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;Vec&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&amp;gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;map&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;|&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;state&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;|&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;TDigest&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;from_scalar_state&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;state&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;))&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;})&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;collect&lt;/span&gt;::&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;Result&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;Vec&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;_&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&amp;gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;?&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;merge_digests&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;states&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;Ok&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(())&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/div&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;p&gt;Note that &lt;code&gt;merge_batch&lt;/code&gt; reconstructs a &lt;code&gt;TDigest&lt;/code&gt; per &lt;em&gt;row&lt;/em&gt; of the incoming&#10;state, then merges them all. That is the price of a &amp;ldquo;state is Arrow arrays&amp;rdquo;&#10;design: the per-group state is unpacked, then folded.&lt;/p&gt;&#10;&lt;h2 id="the-honest-caveat-t-digest-is-approximately-mergeable"&gt;The honest caveat: t-digest is &lt;em&gt;approximately&lt;/em&gt; mergeable&lt;/h2&gt;&#10;&lt;p&gt;Here is the thing to internalize. A t-digest is &lt;strong&gt;not&lt;/strong&gt; a CRDT. Merging&#10;digests D1 and D2 in the order (D1, D2) does not produce the same centroids as&#10;merging in the order (D2, D1), because the re-compression step merges&#10;neighbouring centroids differently depending on where the boundary falls. The&#10;&lt;em&gt;estimate&lt;/em&gt; is stable to within the sketch&amp;rsquo;s error bar, but it is not bit-exact.&lt;/p&gt;&#10;&lt;p&gt;Concretely: &lt;code&gt;SELECT approx_percentile_cont(0.5) FROM t&lt;/code&gt; may return a slightly&#10;different number depending on how many partitions the table had. The&#10;discrepancy &lt;em&gt;shrinks&lt;/em&gt; as &lt;code&gt;max_size&lt;/code&gt; grows — more centroids means less merging,&#10;means less re-compression ambiguity. The default is 100 centroids&#10;(&lt;code&gt;DEFAULT_MAX_SIZE&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;tdigest.rs:39&lt;/code&gt;), and the user can raise it as the third&#10;argument: &lt;code&gt;approx_percentile_cont(0.9, 500)&lt;/code&gt;.&lt;/p&gt;&#10;&lt;p&gt;This is a design trade, not a bug: exactness would require shipping all the&#10;data, which is exactly what the sketch exists to avoid.&lt;/p&gt;&#10;&lt;h2 id="the-datafusion-specific-wart-sorting-every-batch"&gt;The DataFusion-specific wart: sorting every batch&lt;/h2&gt;&#10;&lt;p&gt;&lt;code&gt;update_batch&lt;/code&gt; is:&lt;/p&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;rust&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;div class="highlight"&gt;&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-rust" data-lang="rust"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// datafusion/functions-aggregate/src/approx_percentile_cont.rs:427&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;fn&lt;/span&gt; &lt;span class="nf"&gt;update_batch&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;mut&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;values&lt;/span&gt;: &lt;span class="kp"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ArrayRef&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;])&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;-&amp;gt; &lt;span class="nb"&gt;Result&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;if&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;values&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;len&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="mi"&gt;1&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;resolve_percentile&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;values&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="mi"&gt;1&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;])&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;?&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;mut&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;values&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Arc&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;clone&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;values&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="mi"&gt;0&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;]);&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;if&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;values&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;null_count&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="mi"&gt;0&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;values&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;filter&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;values&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;is_not_null&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;values&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;?&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;?&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;sorted_values&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;arrow&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;compute&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;sort&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;values&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;None&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;?&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;sorted_values&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;ApproxPercentileAccumulator&lt;/span&gt;::&lt;span class="n"&gt;convert_to_float&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;sorted_values&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;?&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;digest&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;digest&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;merge_sorted_f64&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;sorted_values&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;Ok&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(())&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/div&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;p&gt;Read the cost carefully: &lt;strong&gt;every batch is fully sorted&lt;/strong&gt; (&lt;code&gt;arrow::compute::sort&lt;/code&gt;),&#10;then &lt;strong&gt;copied into a &lt;code&gt;Vec&amp;lt;f64&amp;gt;&lt;/code&gt;&lt;/strong&gt;, and then &lt;code&gt;merge_sorted_f64&lt;/code&gt; builds a &lt;em&gt;brand&#10;new&lt;/em&gt; &lt;code&gt;TDigest&lt;/code&gt; (new &lt;code&gt;Vec&amp;lt;Centroid&amp;gt;&lt;/code&gt;, new compression pass) rather than&#10;incrementally absorbing the values into the existing centroids. So the cost per&#10;batch is O(n log n) for the sort, O(n) for the copy, plus a full re-compression&#10;of the (up to 100) existing centroids.&lt;/p&gt;&#10;&lt;p&gt;A textbook t-digest implementation keeps the digest &lt;em&gt;sorted by centroid mean&lt;/em&gt; and&#10;inserts new values by binary search + local re-compression, so a batch of n&#10;values costs O(n log(max_size)), not O(n log n). DataFusion&amp;rsquo;s version is&#10;simpler to reason about (and reuses Arrow&amp;rsquo;s vectorized sort), but it is&#10;noticeably more expensive than it needs to be for wide batches. If you are&#10;benchmarking &lt;code&gt;approx_percentile_cont&lt;/code&gt; on a wide table, this is the first place&#10;to look.&lt;/p&gt;&#10;&lt;h2 id="bonus-hyperloglog-and-the-sparse-trick"&gt;Bonus: HyperLogLog, and the sparse trick&lt;/h2&gt;&#10;&lt;p&gt;&lt;code&gt;approx_distinct&lt;/code&gt; uses a completely different sketch — one that &lt;em&gt;is&lt;/em&gt; exactly&#10;mergeable. The state is 2^14 registers of one byte each:&lt;/p&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;rust&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;div class="highlight"&gt;&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-rust" data-lang="rust"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// datafusion/functions-aggregate/src/hyperloglog.rs:43&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;const&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="no"&gt;HLL_P&lt;/span&gt;: &lt;span class="kt"&gt;usize&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="mi"&gt;14_&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;usize&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;const&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="no"&gt;HLL_Q&lt;/span&gt;: &lt;span class="kt"&gt;usize&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="mi"&gt;64_&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;usize&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;-&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="no"&gt;HLL_P&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;pub&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;crate&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;const&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="no"&gt;NUM_REGISTERS&lt;/span&gt;: &lt;span class="kt"&gt;usize&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="mi"&gt;1_&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;usize&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="no"&gt;HLL_P&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;// 16384&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/div&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;p&gt;Each distinct value is hashed; the low 14 bits pick a register, and the&#10;remaining bits&amp;rsquo; leading-zero count updates it:&lt;/p&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;rust&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;div class="highlight"&gt;&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-rust" data-lang="rust"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// datafusion/functions-aggregate/src/hyperloglog.rs:121&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;pub&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;crate&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;fn&lt;/span&gt; &lt;span class="nf"&gt;add_hashed&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;mut&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;hash&lt;/span&gt;: &lt;span class="kt"&gt;u64&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;index&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;hash&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="no"&gt;HLL_P_MASK&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;as&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;usize&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;p&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;((&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;hash&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="no"&gt;HLL_P&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;|&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="mi"&gt;1_&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;u64&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="no"&gt;HLL_Q&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)).&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;trailing_zeros&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;+&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="mi"&gt;1&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;registers&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;index&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;]&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;registers&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;index&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;].&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;max&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;p&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;as&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;u8&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/div&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;p&gt;Merging is register-wise &lt;code&gt;max&lt;/code&gt;:&lt;/p&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;rust&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;div class="highlight"&gt;&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-rust" data-lang="rust"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// datafusion/functions-aggregate/src/hyperloglog.rs:140&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;pub&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;fn&lt;/span&gt; &lt;span class="nf"&gt;merge&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;mut&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;other&lt;/span&gt;: &lt;span class="kp"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="nc"&gt;HyperLogLog&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;T&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;for&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;i&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;in&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="mi"&gt;0&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;..&lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;registers&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;len&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;registers&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;i&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;]&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="bp"&gt;self&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;registers&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;i&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;].&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;max&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;other&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;registers&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;i&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;]);&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/div&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;p&gt;&lt;code&gt;max&lt;/code&gt; is commutative, associative and idempotent — a textbook CRDT. The&#10;estimate is therefore &lt;em&gt;exactly&lt;/em&gt; partition-independent, with a standard error of&#10;&lt;code&gt;1.04/sqrt(16384) = 0.8125%&lt;/code&gt; (&lt;code&gt;hyperloglog.rs:31-38&lt;/code&gt;).&lt;/p&gt;&#10;&lt;p&gt;The clever part is what DataFusion added on top. A dense sketch is 16 KiB&#10;&lt;em&gt;per group&lt;/em&gt;, which is absurd for a &lt;code&gt;GROUP BY&lt;/code&gt; where most groups have three&#10;distinct values. So &lt;code&gt;approx_distinct&lt;/code&gt; keeps an adaptive per-group state:&lt;/p&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;rust&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;div class="highlight"&gt;&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-rust" data-lang="rust"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// datafusion/functions-aggregate/src/approx_distinct.rs:304&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;const&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="no"&gt;SPARSE_LIMIT&lt;/span&gt;: &lt;span class="kt"&gt;usize&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="mi"&gt;256&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;enum&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;GroupHll&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Sparse&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;Vec&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;u64&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;// distinct hashes seen so far&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;Dense&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;Box&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;HyperLogLog&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;u8&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/div&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;p&gt;A group starts sparse, accumulating raw hashes; when it exceeds 256 distinct&#10;values it is promoted to a dense sketch (&lt;code&gt;compact_or_promote&lt;/code&gt;,&#10;&lt;code&gt;approx_distinct.rs:360&lt;/code&gt;). Because folding the same hashes into a dense sketch&#10;produces exactly the same registers as adding the values one by one, the&#10;estimate is identical either way. On the read side, a sparse group is&#10;estimated &lt;em&gt;without&lt;/em&gt; materializing 16 KiB:&lt;/p&gt;&#10;&lt;div class="code-block"&gt;&#10; &lt;div class="code-block-head"&gt;&#10; &lt;span class="code-lang"&gt;rust&lt;/span&gt;&#10; &lt;button class="code-copy" type="button" data-copy&gt;Copy&lt;/button&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10; &lt;div class="code-block-body"&gt;&#10; &lt;div class="highlight"&gt;&lt;pre tabindex="0" class="chroma"&gt;&lt;code class="language-rust" data-lang="rust"&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="c1"&gt;// datafusion/functions-aggregate/src/hyperloglog.rs:177&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="k"&gt;pub&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;crate&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;fn&lt;/span&gt; &lt;span class="nf"&gt;count_from_hashes&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;hashes&lt;/span&gt;: &lt;span class="kp"&gt;&amp;amp;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="kt"&gt;u64&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;])&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;-&amp;gt; &lt;span class="kt"&gt;usize&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;// sort (index, rho) pairs, keep the max rho per index,&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;// build the register histogram, then apply the HLL estimator&#10;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="line"&gt;&lt;span class="cl"&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;&lt;/div&gt;&#10; &lt;/div&gt;&#10;&lt;/div&gt;&#10;&lt;p&gt;The comment says it plainly: &amp;ldquo;This is used to cheaply estimate the many small&#10;groups produced by a high-cardinality GROUP BY, where allocating and scanning a&#10;16 KiB sketch per group would dominate the runtime.&amp;rdquo; And because the sparse&#10;state is a list of hashes, the &lt;em&gt;serialized&lt;/em&gt; partial state is also small — the&#10;final phase receives a few hundred bytes instead of 16 KiB per group&#10;(&lt;code&gt;GroupHll::serialize&lt;/code&gt;, &lt;code&gt;approx_distinct.rs:438&lt;/code&gt;).&lt;/p&gt;&#10;&lt;h2 id="trade-offs-summarized"&gt;Trade-offs, summarized&lt;/h2&gt;&#10;&lt;ul&gt;&#10;&lt;li&gt;&lt;strong&gt;t-digest&lt;/strong&gt;: accurate at the tails, fuzzy in the middle; state is&#10;mergeable but the merge is not associative, so results are&#10;partition-sensitive; DataFusion&amp;rsquo;s implementation sorts every batch, which&#10;dominates its cost.&lt;/li&gt;&#10;&lt;li&gt;&lt;strong&gt;HyperLogLog&lt;/strong&gt;: exactly mergeable, bounded 0.81% error, but the error is&#10;&lt;em&gt;relative&lt;/em&gt; — useless for small cardinalities (a set of 3 distinct values&#10;estimates as 3 ± 0.8, which rounds to 3, fine, but a set of 1 estimates as&#10;1 with a large relative error), and it cannot tell you &lt;em&gt;which&lt;/em&gt; values.&lt;/li&gt;&#10;&lt;li&gt;&lt;strong&gt;Both&lt;/strong&gt; trade exactness for a state that fits in a shuffle. The general&#10;lesson is the same: an aggregate becomes parallelizable exactly when its&#10;state becomes small, and its merge becomes an associative operation over&#10;that state. t-digest is associative &lt;em&gt;approximately&lt;/em&gt;; HyperLogLog is&#10;associative &lt;em&gt;exactly&lt;/em&gt;. DataFusion ships both, and picks per aggregate.&lt;/li&gt;&#10;&lt;/ul&gt;&#10;</content:encoded></item></channel></rss>